<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	xmlns:media="http://search.yahoo.com/mrss/"
	>

<channel>
	<title>مدونة العلــــوم الإنســــــــــــانية والإســلامية</title>
	<atom:link href="http://ibnalahmar.wordpress.com/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>http://ibnalahmar.wordpress.com</link>
	<description>أ. جمال بن عمار الأحمر الجزائري الأندلسي الخزرجي</description>
	<lastBuildDate>Sat, 16 Feb 2008 18:58:26 +0000</lastBuildDate>
	<generator>http://wordpress.com/</generator>
	<language>ar</language>
	<sy:updatePeriod>hourly</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>1</sy:updateFrequency>
	<cloud domain='ibnalahmar.wordpress.com' port='80' path='/?rsscloud=notify' registerProcedure='' protocol='http-post' />
<image>
		<url>http://www.gravatar.com/blavatar/b397ad744b290ffe40afda9798c08221?s=96&#038;d=http://s.wordpress.com/i/buttonw-com.png</url>
		<title>مدونة العلــــوم الإنســــــــــــانية والإســلامية</title>
		<link>http://ibnalahmar.wordpress.com</link>
	</image>
			<item>
		<title></title>
		<link>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/</link>
		<comments>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/#comments</comments>
		<pubDate>Mon, 21 Jan 2008 02:11:01 +0000</pubDate>
		<dc:creator>ibnalahmar</dc:creator>
				<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/</guid>
		<description><![CDATA[


























أدعية من القرآن الكريم 







مترجمة إلى اللسان الإنجليزي







 1-(رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ) [البقرة/201]
  
&#8220;Our Lord! Give us in this world that which is good and in the Hereafter that which is good, and save us from the torment of the Fire!&#8221; (2/201)  


2- (رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانصُرْنَا عَلَى [...]<img alt="" border="0" src="http://stats.wordpress.com/b.gif?host=ibnalahmar.wordpress.com&blog=2549028&post=41&subd=ibnalahmar&ref=&feed=1" />]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<div class='snap_preview'><br /><p align="center"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a></p>
<p><a rel="attachment wp-att-46" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/46/" title="2591.gif"></a><a rel="attachment wp-att-45" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/45/" title="award_ribbon.jpg"></a></p>
<p><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></p>
<div style="text-align:center;"><a rel="attachment wp-att-47" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/47/" title="computer-shaking.gif"></a><a rel="attachment wp-att-48" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/48/" title="running.gif"></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/moving-bismillah.gif" alt="moving-bismillah.gif" /></p>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<p></a></div>
<p></a></p>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"><a rel="attachment wp-att-42" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/42/" title="48_salaam.gif"><img width="416" src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/48_salaam.gif" alt="48_salaam.gif" height="64" style="width:437px;height:87px;" /></a></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;">
<div style="text-align:center;"><a rel="attachment wp-att-43" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/43/" title="arabic-jeem.jpg"></a></div>
<p><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/arabic-jeem.jpg" alt="arabic-jeem.jpg" /><a rel="attachment wp-att-44" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/44/" title="al-ahmar.gif"><img width="148" src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/al-ahmar.gif" alt="al-ahmar.gif" height="116" /></a></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';">أدعية من القرآن الكريم </span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';">مترجمة إلى اللسان الإنجليزي</span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<div style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></div>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><span> </span></span></b><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>1</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">-(رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ) [البقرة/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">201</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">]</span></b></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:green;font-family:'Tahoma','sans-serif';"> </span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><br />
</span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Give us in this world that which is good and</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">in the Hereafter that which is good, and save us from the torment of the Fire</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>!&#8221; (2/201) </span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"> </span></b>
</p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span></b></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">2</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ) [البقرة/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">250</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">]</span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:green;font-family:'Tahoma','sans-serif';"> </span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><br />
</span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! Pour forth on us patience and make us</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">victorious over the disbelieving people.&#8221; (2/250)</span>
</p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">3</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا لاَ تُؤَاخِذْنَا إِن نَّسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا رَبَّنَا وَلاَ تَحْمِلْ عَلَيْنَا إِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهُ عَلَى الَّذِينَ مِن قَبْلِنَا رَبَّنَا وَلاَ تُحَمِّلْنَا مَا لاَ طَاقَةَ لَنَا بِهِ وَاعْفُ عَنَّا وَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا أَنتَ مَوْلاَنَا فَانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ) [البقرة/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">286</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! Put not on us a burden greater than we have</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">strength to bear. Pardon us and grant us Forgiveness. Have mercy on us. You are</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">our Maula (Patron, Supporter and Protector, etc.) and give us victory over the</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">disbelieving people.&#8221; (2/286)</span></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">4</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا لاَ تُزِغْ قُلُوبَنَا بَعْدَ إِذْ هَدَيْتَنَا وَهَبْ لَنَا مِن لَّدُنكَ رَحْمَةً إِنَّكَ أَنتَ الْوَهَّابُ) [آل عمران/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">8</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! Let not our hearts deviate</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>) </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">from the truth) after You have guided us, and grant us mercy from You. Truly</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>, </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">You are the Bestower.&#8221; (3/8</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>(</span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"> </span></b></p>
<p></span></b></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">5</span></b></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">5</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا إِنَّنَا آمَنَّا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ) [آل عمران/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">16</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! We have indeed believed, so forgive us our sins</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">and save us from the punishment of the Fire.&#8221; (3/16)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">6</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- ( رَبِّ هَبْ لِي مِن لَّدُنْكَ ذُرِّيَّةً طَيِّبَةً إِنَّكَ سَمِيعُ الدُّعَاء) [آل عمران/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">38</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">O my Lord! Grant me from You, a</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">good offspring. You are indeed the All-Hearer of invocation.&#8221; (3/38)</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"> </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">7</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا آمَنَّا بِمَا أَنزَلَتْ وَاتَّبَعْنَا الرَّسُولَ فَاكْتُبْنَا مَعَ الشَّاهِدِينَِ) [آل عمران/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">53</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>! </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">We believe in what You have sent down, and we follow the Messenger [‘Iesa</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">[</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"><span dir="ltr"></span>(Jesus</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">(</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"><span dir="ltr"></span>(3/53)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">8</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (ربَّنَا اغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَإِسْرَافَنَا فِي أَمْرِنَا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وانصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَِ) [آل عمران/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">147</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! Forgive us our sins and our</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">transgressions (in keeping our duties to You), establish our feet firmly, and</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">give us victory over the disbelieving folk.&#8221; (3/147)</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">9</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا مَا خَلَقْتَ هَذا بَاطِلاً سُبْحَانَكَ فَقِنَا عَذَابَ النَّارِ رَبَّنَا إِنَّكَ مَن تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَيْتَهُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنصَارٍ رَّبَّنَا إِنَّنَا سَمِعْنَا مُنَادِيًا يُنَادِي لِلإِيمَانِ أَنْ آمِنُواْ بِرَبِّكُمْ فَآمَنَّا رَبَّنَا فَاغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَكَفِّرْ عَنَّا سَيِّئَاتِنَا وَتَوَفَّنَا مَعَ الأبْرَارِ رَبَّنَا وَآتِنَا مَا وَعَدتَّنَا عَلَى رُسُلِكَ وَلاَ تُخْزِنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّكَ لاَ تُخْلِفُ الْمِيعَاد ِ) [آل عمران/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">191-194</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! You</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">have not created (all) this without purpose, glory to You! (Exalted be You above</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">all that they associate with You as partners). Give us salvation from the</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">torment of the Fire. *Our Lord! Verily, whom You admit to the Fire, indeed, You</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">have disgraced him, and never will the Zaalimoon (polytheists and wrong-doers</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">(</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">find any helpers. *Our Lord! Verily, we have heard the call of one (Muhammad</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">p.b.u.h.) calling to Faith: &#8216;Believe in your Lord,&#8217; and we have believed. *Our</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Lord! Forgive us our sins and remit from us our evil deeds, and make us die in</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">the state of righteousness along with Al-Abraar (those who are obedient to Allah</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">and follow strictly His Orders). *Our Lord! Grant us what You promised unto us</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">through Your Messengers and disgrace us not on the Day of Resurrection, for You</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">never break (Your) Promise.&#8221; (3/191-194)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">10</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا ظَلَمْنَا أَنفُسَنَا وَإِن لَّمْ تَغْفِرْ لَنَا وَتَرْحَمْنَا لَنَكُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِينَ) [الأعراف/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">23</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! We have wronged ourselves. If</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">You forgive us not, and bestow not upon us Your Mercy, we shall certainly be of</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">the losers.&#8221; (7/23)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">11</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا لاَ تَجْعَلْنَا مَعَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ) [الأعراف/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">47</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! Place us not with</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">the people who are Zaalimoon (polytheists and wrong doers).&#8221; (7/47)</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"> </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">12</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- ( رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَتَوَفَّنَا مُسْلِمِينَ) [الأعراف/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">126</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord! Pour out on us patience, and</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">cause us to </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">die as Muslims.&#8221; (7/126</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>(</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">13</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (حَسْبِيَ اللّهُ لا إِلَـهَ إِلاَّ هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ) [التوبة/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">129</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Allah is sufficient for me. None has the right to be worshipped but He (Laa ilaaha illa</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Huwa), in Him I put my trust and He</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">is the Lord of the Mighty Throne.&#8221; (9/129</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>(</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"> </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">14</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا لاَ تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِّلْقَوْمِ الظَّالِمِينَ وَنَجِّنَا بِرَحْمَتِكَ مِنَ الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ) [يونس/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">85-86</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>! </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Make us not a trial for the folk who are Zaalimoon. And save us by Your Mercy</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">from the disbelieving folk.&#8221; (10/85-86)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">15</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبِّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ أَنْ أَسْأَلَكَ مَا لَيْسَ لِي بِهِ عِلْمٌ وَإِلاَّ تَغْفِرْ لِي وَتَرْحَمْنِي أَكُن مِّنَ الْخَاسِرِينَ) [هود-</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">47</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">O my Lord! I</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">seek refuge with You from asking You that of which I have no knowledge. And</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">unless You forgive me and have Mercy on me, I would indeed be one of the</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">losers.&#8221; (11/47)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">16</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبِّ اجْعَلْنِي مُقِيمَ الصَّلاَةِ وَمِن ذُرِّيَّتِي رَبَّنَا وَتَقَبَّلْ دُعَاء) [إبراهيم-</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">40</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">O my Lord! Make me one who performs As-Salaat (Iqaamat-as-Salaat),</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">and (also) from my offspring, our Lord! And accept my invocation.&#8221; (14/40)</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">17</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا اغْفِرْ لِي وَلِوَالِدَيَّ وَلِلْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ يَقُومُ الْحِسَابُ) [إبراهيم-</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">41</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our Lord</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>! </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Forgive me and my parents, and (all) the believers on the Day when the reckoning</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">will be established.&#8221; (14/41)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">18</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَّبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ وَأَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ وَاجْعَل لِّي مِن لَّدُنكَ سُلْطَانًا نَّصِيرًا) </span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">[الإسراء-</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">80</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">]</span></b></p>
<p></span></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"> </span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">My Lord! Let my entry (to the</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">city of Al-Madinah) be good, and likewise my exit (from the city of Makkah) be</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">good. And grant me from You an authority to help me (or a firm sign or a</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">proof).&#8221; (17/80)</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span></p>
<p><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">19</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا آتِنَا مِن لَّدُنكَ رَحْمَةً وَهَيِّئْ لَنَا مِنْ أَمْرِنَا رَشَدًا) [الكهف/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">10</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Lord! Bestow on us mercy from Yourself, and facilitate for us our affair in the</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">right way!&#8221; (18/10)</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">20</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي وَيَسِّرْ لِي أَمْرِي وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِّن لِّسَانِي يَفْقَهُوا قَوْلِي) [طه/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">25-28</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">O my Lord! Open for me my chest. * And ease my</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">task for me. * And make</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">loose the knot from my tongue, that they understand my</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">speech.&#8221; (20/25-28)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">21</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَّبِّ زِدْنِي عِلْمًا) [طه/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">114</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">My Lord! Increase me in knowledge.&#8221; (20/114)</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">22</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (لا إِلَهَ إِلا أَنتَ سُبْحَانَكَ إِنِّي كُنتُ مِنَ الظَّالِمِينَ) [الأنبياء/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">87</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">None has the right to be worshipped but</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">You (O Allah), Glorified (and Exalted) are You. Truly, I have been of the</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">wrong-doers.&#8221; (21/87)</span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">23</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبِّ لَا تَذَرْنِي فَرْدًا وَأَنتَ خَيْرُ الْوَارِثِينَ) [الأنبياء/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">89</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">O My Lord! Leave me not</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">single (childless), though You are the Best of the inheritors.&#8221; (21/89)</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"> </span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span></b><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">24</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَّبِّ أَعُوذُ بِكَ مِنْ هَمَزَاتِ الشَّيَاطِينِ وَأَعُوذُ بِكَ رَبِّ أَن يَحْضُرُونِ) [المؤمنون/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">97-98</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">My Lord! I</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">seek refuge with You from the whisperings (suggestions) of the Shayateen (devils). And I seek refuge with You, My Lord! Lest they may attend (or come</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">near) me.&#8221; (23/97-98)</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">25</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَبَّنَا آمَنَّا فَاغْفِرْ لَنَا وَارْحَمْنَا وَأَنتَ خَيْرُ الرَّاحِمِينَ) [المؤمنون/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">109</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';" dir="rtl"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl">&#8220;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Our</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Lord! We believe, so forgive us, and have mercy on us, for You are the Best of</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">all who show mercy!&#8221; (23/109)</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span> </span></p>
<p></span></b><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><b><span style="font-size:8.5pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><br />
</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">26</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">- (رَّبِّ اغْفِرْ وَارْحَمْ وَأَنتَ خَيْرُ الرَّاحِمِينَ) [المؤمنون/</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">118</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:#002060;font-family:'Traditional Arabic';">] </span></b></p>
<p></span></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><strong><span> &#8221;</span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">My Lord</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>! </span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Verdana','sans-serif';">Forgive and have mercy, for You are the Best of those who show mercy</span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>!&#8221; (118/23)!!</span></strong></p>
<p align="justify" style="text-align:center;"><strong><span style="font-size:12pt;color:darkred;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="rtl"></span></strong></p>
<p><a rel="attachment wp-att-45" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/45/" title="award_ribbon.jpg"><img width="120" src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/award_ribbon.jpg" alt="award_ribbon.jpg" height="90" style="width:165px;height:201px;" /></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"> </a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></p>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<div style="text-align:center;"></div>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';">مواقع ترجمة مهمة </span></b></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"> </font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.tarjim.com</font></span></p>
<p><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"> </font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.cimos.com/TradNet.htm</font></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.ajeeb.com</font></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.alqamoos.com</font></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.almisbar.com/salam_trans_a.html</font></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.world.altavista.com</font></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.cimos.com/TradNet.htm</font></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.tarjim.com.sa/ajeeb</font></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.0border.com</font></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<font color="#000000"> </font></span></p>
<p></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000">هذا موقع لترجمة النصوص</font></span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.cimos.com/tradnet.htm</font></span></p>
<p></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<font color="#000000">معجم مترجم ومحرك بحث عن المترادفات</font></span></p>
<p></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a href="http://www.dictionary.com/"><span style="color:windowtext;font-family:'Calibri','sans-serif';text-decoration:none;" dir="ltr">http://www.dictionary.com</span></a></span></p>
<p></a></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"> <a rel="attachment wp-att-46" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/46/" title="2591.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/2591.gif" alt="2591.gif" /></a></font></span></p>
<p></a></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span></p>
<p><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span></a></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span></a></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span></a></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span></a></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span></a></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span></a></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span></a></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></span></a></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;line-height:115%;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="rtl"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';">معاجم </span></b></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';">معجم مترجم وآلة بحث عن المترادفات والعكس</span></font></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font></p>
<p><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></font><font color="#000000"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a href="http://www.dictionary.com"><span style="color:windowtext;font-family:'Calibri','sans-serif';text-decoration:none;" dir="ltr">http://www.dictionary.com</span></a></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></a></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><font color="#000000">معجم ميريام ويبستر للغة الانجليزية</font></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><font color="#000000"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.m-w.com</font></span></font></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><font color="#000000">معجم لمختصرات اللغة الانجليزية</font></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><font color="#000000"></font></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.numa.com/ref/acronym.htm</font></span></font></span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span></font></span></p>
<p></span></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"> معجم آخر</font></span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.onelook.com</font></span></p>
<p></font></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
</span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<font color="#000000">معجم للمصطلحات العلمية و الطبية</font></span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000">http://www.sciencekomm.at/advice/dict.html</font></span></p>
<p></font></span>
</p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000">موسوعة باللغة الانجليزية</font></span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a href="http://www.encyclopedia.com/"><span dir="ltr">http://www.encyclopedia.com</span></a></span></p>
<p></font></span></a></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span></span></span></p>
<p></font></span></a></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span></p>
<p align="center" style="direction:rtl;line-height:normal;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0 0 12pt;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><font color="#000000"></font></span><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"></p>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"> <a rel="attachment wp-att-47" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/47/" title="computer-shaking.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/computer-shaking.gif" alt="computer-shaking.gif" /></a><a rel="attachment wp-att-40" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/40/" title="moving-bismillah.gif"> </a></div>
<p></a></p>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
<div align="center" style="text-align:center;"></div>
</p>
<p align="center"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';">مواقع متنوعة لتعليم وتعلم اللغة الانجليزية</span></b></p>
<p align="center"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></p>
<p align="center"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b></p>
<p align="center"><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span></b><b><span style="font-size:22pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span></b><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';">مواقع مفيدة للطلبة</span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.syvum.com/">http://www.syvum.com</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.childcare.com/">http://www.childcare.com</a></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.educationplanet.com/">http://www.educationplanet.com</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.comenius.com/">http://www.comenius.com</a></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.efcafe.com/">http://www.efcafe.com</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.tofel.com/">http://www.tofel.com</a></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.soon.org.uk/">http://www.soon.org.uk</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.billybear4kids.com/">http://www.billybear4kids.com</a></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.studyweb.com/">http://www.studyweb.com</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center">مواقع مفيدة للمدرسين وللطلبة معا</p>
<p></span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.teachervision.com/">http://www.teachervision.com</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.sitesforteachers.com/">http://www.sitesforteachers.com</a></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.peakenglish.com/">http://www.peakenglish.com</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.teaching.com/">http://www.teaching.com</a></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://children.com/">http://children.com</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.teachers.net/">http://www.teachers.net</a></span></p>
<p><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span></p>
<p></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';">موقع للمكتبات ودور النشر، وهو موقع مخصص لتعليم وتعلم اللغة الانجليزية</span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.esl-lab.com/">http://www.esl-lab.com</a></span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center">مواقع بحث عام في الانجليزية</p>
<p></span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.askjeeves.com/">http://www.askjeeves.com</a></span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.askjeeves.com/">http://www.askjeeves.com</a></span></p>
<p></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.ask.com/">http://www.ask.com</a></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center">صفحة خاصة لتعليم قواعد اللغة الانجليزية</p>
<p></span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a href="http://awady77.jeeran.com/"><span style="color:windowtext;font-family:'Calibri','sans-serif';text-decoration:none;" dir="ltr">http://awady77.jeeran.com</span></a></span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span></span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center">موقع متخصص لتعليم وتعلم اللغة الانجليزيه<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a href="http://www.esl-lab.com/"><span style="color:windowtext;font-family:'Calibri','sans-serif';text-decoration:none;" dir="ltr">http://www.esl-lab.com</span></a></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';">لتعليم اللغة الانجليزية عن طريق البريد الالكتروني</span></p>
<p><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><br />
<span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.english-course.com/">http://www.english-course.com</a></span></span><span style="font-size:14pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> </span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"><a href="http://www.english2u.com/freelessons.html">http://www.english2u.com/freelessons.html</a></span></p>
<p><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';" dir="ltr"></span></p>
<p></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><a href="http://www.englishlearner.com/"><span style="color:windowtext;font-family:'Calibri','sans-serif';text-decoration:none;" dir="ltr">http://www.englishlearner.com</span></a></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"> <a rel="attachment wp-att-48" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/48/" title="running.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/running.gif" alt="running.gif" /></a></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span></span></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span></span></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span></span></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span></span></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span></span></span></p>
<p align="center"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';"><span></span></span></p>
<p></font></span></p>
<img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/categories/ibnalahmar.wordpress.com/41/" /> <img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/tags/ibnalahmar.wordpress.com/41/" /> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/gocomments/ibnalahmar.wordpress.com/41/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/comments/ibnalahmar.wordpress.com/41/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/godelicious/ibnalahmar.wordpress.com/41/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/delicious/ibnalahmar.wordpress.com/41/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/gostumble/ibnalahmar.wordpress.com/41/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/stumble/ibnalahmar.wordpress.com/41/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/godigg/ibnalahmar.wordpress.com/41/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/digg/ibnalahmar.wordpress.com/41/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/goreddit/ibnalahmar.wordpress.com/41/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/reddit/ibnalahmar.wordpress.com/41/" /></a> <img alt="" border="0" src="http://stats.wordpress.com/b.gif?host=ibnalahmar.wordpress.com&blog=2549028&post=41&subd=ibnalahmar&ref=&feed=1" /></div>]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/21/41/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
	
		<media:content url="http://0.gravatar.com/avatar/c31131d8dde2343c9f3cfd08042129e2?s=96&#38;d=identicon&#38;r=G" medium="image">
			<media:title type="html">ibnalahmar</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/moving-bismillah.gif" medium="image">
			<media:title type="html">moving-bismillah.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/48_salaam.gif" medium="image">
			<media:title type="html">48_salaam.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/arabic-jeem.jpg" medium="image">
			<media:title type="html">arabic-jeem.jpg</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/al-ahmar.gif" medium="image">
			<media:title type="html">al-ahmar.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/award_ribbon.jpg" medium="image">
			<media:title type="html">award_ribbon.jpg</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/2591.gif" medium="image">
			<media:title type="html">2591.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/computer-shaking.gif" medium="image">
			<media:title type="html">computer-shaking.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/running.gif" medium="image">
			<media:title type="html">running.gif</media:title>
		</media:content>
	</item>
		<item>
		<title>تدوينة سابقة</title>
		<link>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/</link>
		<comments>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/#comments</comments>
		<pubDate>Sat, 19 Jan 2008 01:13:46 +0000</pubDate>
		<dc:creator>ibnalahmar</dc:creator>
				<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/</guid>
		<description><![CDATA[

 
&#160;

&#160;
       <img alt="" border="0" src="http://stats.wordpress.com/b.gif?host=ibnalahmar.wordpress.com&blog=2549028&post=33&subd=ibnalahmar&ref=&feed=1" />]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<div class='snap_preview'><br /><p align="center"><a rel="attachment wp-att-36" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/36/" title="bbismi-allah-salam.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/bbismi-allah-salam.gif" alt="bbismi-allah-salam.gif" /></a></p>
<p align="center"><a rel="attachment wp-att-37" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/37/" title="green-signal.gif"></a></p>
<p align="center"><a rel="attachment wp-att-37" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/37/" title="green-signal.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/green-signal.gif" alt="green-signal.gif" /></a><a rel="attachment wp-att-37" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/37/" title="green-signal.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/green-signal.gif" alt="green-signal.gif" /></a><a rel="attachment wp-att-37" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/37/" title="green-signal.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/green-signal.gif" alt="green-signal.gif" /></a> </p>
<p align="center">&nbsp;</p>
<p align="center"><a rel="attachment wp-att-32" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/32/" title="heree.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/heree.gif" alt="heree.gif" /></a></p>
<p align="center">&nbsp;</p>
<img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/categories/ibnalahmar.wordpress.com/33/" /> <img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/tags/ibnalahmar.wordpress.com/33/" /> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/gocomments/ibnalahmar.wordpress.com/33/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/comments/ibnalahmar.wordpress.com/33/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/godelicious/ibnalahmar.wordpress.com/33/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/delicious/ibnalahmar.wordpress.com/33/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/gostumble/ibnalahmar.wordpress.com/33/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/stumble/ibnalahmar.wordpress.com/33/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/godigg/ibnalahmar.wordpress.com/33/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/digg/ibnalahmar.wordpress.com/33/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/goreddit/ibnalahmar.wordpress.com/33/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/reddit/ibnalahmar.wordpress.com/33/" /></a> <img alt="" border="0" src="http://stats.wordpress.com/b.gif?host=ibnalahmar.wordpress.com&blog=2549028&post=33&subd=ibnalahmar&ref=&feed=1" /></div>]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/19/33/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
	
		<media:content url="http://0.gravatar.com/avatar/c31131d8dde2343c9f3cfd08042129e2?s=96&#38;d=identicon&#38;r=G" medium="image">
			<media:title type="html">ibnalahmar</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/bbismi-allah-salam.gif" medium="image">
			<media:title type="html">bbismi-allah-salam.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/green-signal.gif" medium="image">
			<media:title type="html">green-signal.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/green-signal.gif" medium="image">
			<media:title type="html">green-signal.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/green-signal.gif" medium="image">
			<media:title type="html">green-signal.gif</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/heree.gif" medium="image">
			<media:title type="html">heree.gif</media:title>
		</media:content>
	</item>
		<item>
		<title></title>
		<link>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/31/</link>
		<comments>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/31/#comments</comments>
		<pubDate>Fri, 18 Jan 2008 02:23:07 +0000</pubDate>
		<dc:creator>ibnalahmar</dc:creator>
				<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/31/</guid>
		<description><![CDATA[
&#160;
أذكار الصباح والمساء باللسانين العربي والانكليزي
The Morning and Evening ‘Thikr’ (Remembrance) 

‏ 
1.                   بسم الله الذي لا يضر مع اسمه شيء في الأرض ولا في السماء وهو السميع العليم (ثلاث مرات) [رواه الترمذي]“In the name of Allah with whose Name nothing is harmful neither on Earth nor in the Heavens and He is the All-Hearing, [...]<img alt="" border="0" src="http://stats.wordpress.com/b.gif?host=ibnalahmar.wordpress.com&blog=2549028&post=31&subd=ibnalahmar&ref=&feed=1" />]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<div class='snap_preview'><br /><p align="center"><a rel="attachment wp-att-30" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/31/30/" title="111.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/111.gif" alt="111.gif" /></a></p>
<p align="center">&nbsp;</p>
<p><b><span style="font-size:13.5pt;color:maroon;font-family:'Simplified Arabic';">أذكار الصباح والمساء باللسانين العربي والانكليزي</span></b></p>
<p align="center" style="direction:ltr;unicode-bidi:embed;text-align:center;margin:0;" class="MsoNormal"><b><span style="font-size:13.5pt;color:maroon;"><font face="Times New Roman">The Morning and Evening ‘Thikr’ (Remembrance) </font></span></b></p>
<p style="direction:ltr;unicode-bidi:embed;text-align:left;margin:0;" class="MsoNormal"><span><br />
</span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:#004080;font-family:'Simplified Arabic';" dir="rtl"><span dir="rtl"></span>‏</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:#004080;"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b></p>
<p><b><span style="color:black;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                   </span></font></span></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">بسم الله الذي لا يضر مع اسمه شيء في الأرض ولا في</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">السماء وهو السميع العليم (ثلاث مرات)</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">رواه</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">الترمذي</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">]</font></span></b><font face="Times New Roman"><b><span style="color:red;">“In the name of Allah with whose Name nothing is harmful neither on Earth nor in the Heavens and He is the All-Hearing, the All-Knowing.” (Three times) [Reported by Tirmdhi]. </span></b><b><span style="color:red;font-family:'Simplified Arabic';" dir="rtl"></span></b></font><b><span style="color:black;" dir="ltr"><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                   </span></font></span></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">أعوذ بكلمات الله التامات من شر ما خلق. (ثلاث مرات</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">) [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">مسلم</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">].</font></span></b><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman">“I seek refuge in the perfect words of Allah from the evil of what He has created” (Three times) [Muslim].</font></span></b><span dir="ltr"><font face="Times New Roman"> </font></span>
</p>
<p style="text-indent:0;text-align:justify;margin:0 -2.9pt 0 0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman"><span><span>3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                    </span></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr">&#8220;</span></b></font><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">قل هو الله أحد&#8221; ثلاثا، &#8220;قل أعوذ برب الفلق&#8221; ثلاثا،&#8221;قل أعوذ برب الناس&#8221; ثلاثا</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">. [</font></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';"><span dir="rtl"></span>[أبو داود والترمذي و</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">النسائي</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">].</font></span></b></p>
<p><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman">Recite Chapter 112 (Three times), Chapter 113 (Three times), and Chapter 114 (Three times). [Abu Dawud, Tirmidhi and An-Nasa’ey].</font></span></b><span><font face="Times New Roman"> </font></span></p>
<p style="text-indent:0;text-align:justify;margin:0 4.2pt 0 0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">               </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">آية الكرسي &#8220;الله لآ إله إلا هو الحي القيوم</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">&#8221; [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">النسائي في عمل اليوم و الليلة</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">]</font></span></b></p>
<p><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman">Recite the verse of the throne (Al-Kursi) (V255, Ch 2) “Allah; there is no deity but Him” [An-Nasa’ey].</font></span></b><span><font face="Times New Roman"> </font></span></p>
<p style="text-indent:0;text-align:justify;margin:0 4.2pt 0 0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman"><span><span>5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">               </span></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span> </span>&#8220;</span></b></font><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">أمسينا وأمسى الملك لله والحمد لله لا إله إلا</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">الله وحده لا شريك له، له الملك وله الحمد وهو على كل</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">شيء قدير، رب أسألك خير ما في هذه الليلة، وخير ما</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">بعدها، وأعوذ بك من شر هذه الليلة وشرما بعدها، رب</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">أعوذ بك من الكسل وسوء الكبر، رب أعوذ بك من عذاب في</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">النار، وعذاب في القبر&#8221; وإذا أصبح قال ذلك أيضاً</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">:</font></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';"><span dir="rtl"></span> </span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">&#8220;أصبحنا وأصبح الملك لله&#8221; </span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">[</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">مسلم</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">].</font></span></b></p>
<p><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman">“We have reached the evening and at this very time unto Allah belongs all sovereignty, and all praise is for Allah. None has the right to be worshipped except Allah, Alone without any partner, to Him belongs all sovereignty and praise and He is over all things omnipotent. My Lord, I ask You for the good of this night and the good of what follows it and I seek refuge in You from the evil of this night and the evil of what follows it. My Lord, I seek refuge in You from senility and laziness. My Lord, I seek refuge in You from torment in the Hell Fire and torment in the grave.” Likewise, one says in the morning: “We have reached the morning and at this very time unto Allah belongs all sovereignty…” [Muslim].</font></span></b></p>
<p style="text-indent:0;text-align:justify;margin:0 4.2pt 0 0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman"><span><span>6.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">               </span></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span> </span>&#8221; </span></b></font><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">اللهم</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">بك أصبحنا وبك أمسينا, وبك</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">نحيا وبك نموت،</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">وإليك النشور&#8221; وإذا أمسى فليقل &#8220;اللهم</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">بك أمسينا</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">وبك أصبحنا، وبك</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">نحيا وبك نموت، وإليك المصير</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">&#8221; [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">الترمذي وابن ماجه</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">].</font></span></b></p>
<p><font face="Times New Roman"><b><span style="color:red;">“O Allah, by Your leave we have reached the morning and by Your leave we have reached the evening, and by Your leave we live and by Your leave we die and unto You is our resurrection.” And at night say: “O Allah, by Your leave we have reached the evening and by Your leave we have reached the morning, and by Your leave we live and by Your leave we die and unto You is our return.” [Tirmidhi and Ibn Majah].</span></b><b><span style="color:red;font-family:'Simplified Arabic';" dir="rtl"></span></b></font></p>
<p style="text-indent:0;text-align:justify;margin:0 -2.9pt 0 0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span><span><font face="Times New Roman">7.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">&#8220;اللهم عالم الغيب والشهادة فاطر السماوات والأرض رب</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">كل شيء ومليكه، أشهد أن لا إله إلا أنت أعوذ بك من شر</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">نفسي ومن شر الشيطان وشركه، وان أقترف على نفسي سوءاً</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">أو أجره إلى مسلم&#8221;. [أبو داود و الترمذي</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">]</font></span></b></p>
<p style="direction:ltr;unicode-bidi:embed;text-align:justify;margin:0 0 0 4.2pt;" class="MsoNormal"><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman">“O Allah, Knower of the unseen and the seen, Creator of the heavens and the earth, Lord and Sovereign of all things, I bear witness that none has the right to be worshipped except You. I seek in You from the evil of myself and from the evil of Shytan and his call to Shirk (Polytheism), and from committing wrong against myself or bringing such upon another Muslim”. [Abu Dawud and Tirmidhi].</font></span></b></p>
<p style="text-indent:0;text-align:justify;margin:0 4.2pt 0 0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman"><span><span>8.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">               </span></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span> </span>&#8220;</span></b></font><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">اللهم إني أسألك العفو والعافية في الدنيا والآخرة،</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">اللهم إني أسألك العفو والعافية في ديني، ودنياي، وأهلي، ومالي، اللهم أستر عوراتي، وآمن روعاتي،</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">اللهم احفظني من بين يدي، ومن خلفي، وعن يميني، وعن شمالي، ومن فوقي، وأعوذ بعظمتك أن أغتال من</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">تحتي</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">&#8220;. [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">أبو داود و النسائي وابن ماجه</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">].</font></span></b></p>
<p><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman">“O Allah, I ask You for pardon and well-being in this life and in the here-after. O Allah, I ask You for pardon and well-being in my religion and worldly affairs, and my family and my wealth. O Allah, veil my ‘Awrah’ (everything privet you do not want anyone to see from your body and others, or your weakness) and set at ease my dismay. O Allah, preserve me from the front, the back (behind), my right, my left and from above, and I seek refuge in Your Greatness that I may be attacked from below.” [Abu Dawud, An-Nasa’ey and Ibn Majah].</font></span></b><span dir="ltr"><font face="Times New Roman"> </font></span></p>
<p style="text-indent:0;text-align:justify;margin:0 4.2pt 0 0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman"><span><span>9.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">               </span></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr">&#8220;</span></b></font><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">لا إله إلا الله وحده لا شريك له، له الملك وله</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">الحمد وهو على كل شيء قدير&#8221; (مائة مره</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">). [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">متفق</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">عليه</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">].</font></span></b></p>
<p><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman">“None has the right to be worshipped except Allah; He is One and has no partner. All the kingdom is for Him, and all the praises are for Him, and He is Omnipotent” (One hundred times) [al-Bukhari and Muslim]. </font></span></b><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:#004080;"><span><font face="Times New Roman">10.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">          </span></font></span></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">أصبحنا على فطرة الإسلام، وكلمة الإخلاص، وعلى</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">دين نبينا محمد،</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">وعلى ملة أبينا إبراهيم</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">حنيفاً</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">مسلماً و ما كان من المشركين</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">. [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">رواه أحمد</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">].</font></span></b><b><span style="color:#004080;" dir="ltr"></span></b><b><span style="color:red;"><font face="Times New Roman">“We rise upon the Fitrah (innate creed) of Islam, and the word of Sincerity (La illah illa Allah), and upon the religion of our Prophet Muhammad, and on the religion of our Father Abraham Haneef (Islamic Monotheism) and Muslim and he was not of the Mushrikeen (Polytheists, idolaters)”. [Reported by Ahmed] </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';" dir="rtl"> </span></b><b><span style="color:black;"><span><font face="Times New Roman">11.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">          </span></font></span></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">يا حي يا قيوم برحمتك أستغيث اصلح لي شأني كله ولا</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">تكلني إلى نفسي طرفة عين</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> . [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">رواه الترمذي</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">]</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';"></span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:red;"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">“O Ever Living, O Self-Subsisting and Supporter of all, by Your Mercy I seek help, rectify for me all of my affairs and do not leave me depend on myself, even for the blink of an eye”. [Reported by Tirmidhi]. </font></span></b><b><span style="color:#004080;" dir="ltr"><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:#004080;"><span><font face="Times New Roman">12.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">          </span></font></span></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">اللهم أنت ربي لا إله إلا أنت خلقتني وأنا عبدك،</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">وأنا على عهدك ووعدك ما استطعت. أعوذ بك من شر ما صنعت،</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">أبوء لك بنعمتك علي وأبوء بذنبي، فاغفر لي فإنه لا</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">يغفر الذنوب إلا أنت</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">. [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">رواه البخاري</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">]</font></span></b><b><span style="color:#004080;" dir="ltr"></span></b><b><span style="color:#004080;"><br />
</span></b><font face="Times New Roman"><b><span style="color:red;">“O Allah, You are my Lord, none has the right to be worshipped except You, You have created me and I am your servant and I abide to Your covenant and promise as best as I can, I seek refuge in You from the evil of what I have done (wrong), I acknowledge Your favor upon me and I acknowledge my sin, so forgive me, for none forgives sins except You”. [Reported by Al-Bukhari].</span></b><b><span style="color:red;font-family:'Simplified Arabic';" dir="rtl"></span></b></font></p>
<p style="text-indent:0;text-align:justify;margin:0 -2.9pt 0 0;" dir="rtl" class="MsoNormal"><span><span><font face="Times New Roman">13.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">سبحان الله وبحمده (مائة مره</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">) [</font></span></b><b><span style="color:black;font-family:'Simplified Arabic';">مسلم</span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">]</font></span></b></p>
<p align="center"><b><span style="font-size:12pt;color:red;font-family:'Times New Roman','serif';">“How perfect Allah is and I praise Him (Subhan Allah wa behamdih)” (One hundred times). [Muslim]. </span></b></p>
<img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/categories/ibnalahmar.wordpress.com/31/" /> <img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/tags/ibnalahmar.wordpress.com/31/" /> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/gocomments/ibnalahmar.wordpress.com/31/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/comments/ibnalahmar.wordpress.com/31/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/godelicious/ibnalahmar.wordpress.com/31/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/delicious/ibnalahmar.wordpress.com/31/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/gostumble/ibnalahmar.wordpress.com/31/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/stumble/ibnalahmar.wordpress.com/31/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/godigg/ibnalahmar.wordpress.com/31/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/digg/ibnalahmar.wordpress.com/31/" /></a> <a rel="nofollow" href="http://feeds.wordpress.com/1.0/goreddit/ibnalahmar.wordpress.com/31/"><img alt="" border="0" src="http://feeds.wordpress.com/1.0/reddit/ibnalahmar.wordpress.com/31/" /></a> <img alt="" border="0" src="http://stats.wordpress.com/b.gif?host=ibnalahmar.wordpress.com&blog=2549028&post=31&subd=ibnalahmar&ref=&feed=1" /></div>]]></content:encoded>
			<wfw:commentRss>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/31/feed/</wfw:commentRss>
		<slash:comments>0</slash:comments>
	
		<media:content url="http://0.gravatar.com/avatar/c31131d8dde2343c9f3cfd08042129e2?s=96&#38;d=identicon&#38;r=G" medium="image">
			<media:title type="html">ibnalahmar</media:title>
		</media:content>

		<media:content url="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/111.gif" medium="image">
			<media:title type="html">111.gif</media:title>
		</media:content>
	</item>
		<item>
		<title>صعوبات التعلم</title>
		<link>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/%d8%b5%d8%b9%d9%88%d8%a8%d8%a7%d8%aa-%d8%a7%d9%84%d8%aa%d8%b9%d9%84%d9%85/</link>
		<comments>http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/%d8%b5%d8%b9%d9%88%d8%a8%d8%a7%d8%aa-%d8%a7%d9%84%d8%aa%d8%b9%d9%84%d9%85/#comments</comments>
		<pubDate>Fri, 18 Jan 2008 01:14:48 +0000</pubDate>
		<dc:creator>ibnalahmar</dc:creator>
				<category><![CDATA[Uncategorized]]></category>

		<guid isPermaLink="false">http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/%d8%b5%d8%b9%d9%88%d8%a8%d8%a7%d8%aa-%d8%a7%d9%84%d8%aa%d8%b9%d9%84%d9%85/</guid>
		<description><![CDATA[
&#160;
&#160;

&#160;
 صعوبات التعلم عند الأطفالLearning Difficulties  المقدمة:
          يعاني حوالي 20% من مجموع الطلاب في العالم من أحد أشكال صعوبات التعلم، و 10% من مجموع الطلاب يعانون مما يعرف بعسر القراءة الذي يعيق تقدمهم الأكاديمي و يؤدي إلى هدر طاقاتهم وإمكاناتهم وينعكس ذلك في بعض الأحيان على صحتهم النفسية وقد يؤثر على مستقبلهم العملي.ويعد موضوع صعوبات التعلم، من [...]<img alt="" border="0" src="http://stats.wordpress.com/b.gif?host=ibnalahmar.wordpress.com&blog=2549028&post=25&subd=ibnalahmar&ref=&feed=1" />]]></description>
			<content:encoded><![CDATA[<div class='snap_preview'><br /><p align="center"><a rel="attachment wp-att-24" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/%d8%b5%d8%b9%d9%88%d8%a8%d8%a7%d8%aa-%d8%a7%d9%84%d8%aa%d8%b9%d9%84%d9%85/24/" title="bsm.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/bsm.gif" alt="bsm.gif" /></a></p>
<p align="center">&nbsp;</p>
<p align="center">&nbsp;</p>
<p align="center"><a rel="attachment wp-att-26" href="http://ibnalahmar.wordpress.com/2008/01/18/%d8%b5%d8%b9%d9%88%d8%a8%d8%a7%d8%aa-%d8%a7%d9%84%d8%aa%d8%b9%d9%84%d9%85/26/" title="rabbi-eshrah-lee-sadree.gif"><img src="http://ibnalahmar.files.wordpress.com/2008/01/rabbi-eshrah-lee-sadree.gif" alt="rabbi-eshrah-lee-sadree.gif" /></a></p>
<p align="center">&nbsp;</p>
<p><b><span style="font-size:20pt;color:#9d0000;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></b><b><span style="font-size:20pt;color:#9d0000;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبات التعلم عند الأطفال</span></b><b><span style="font-size:14pt;color:maroon;"></span></b><b><span style="font-size:14pt;color:maroon;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Learning Difficulties</span></b><b><span style="font-size:14pt;color:maroon;"></span></b><b><span style="font-size:14pt;color:maroon;"><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="font-size:14pt;color:maroon;"><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><u><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">المقدمة:</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><br />
<span>          </span>يعاني حوالي 20% من مجموع الطلاب في العالم من أحد أشكال صعوبات التعلم، و 10% من مجموع الطلاب يعانون مما يعرف بعسر القراءة الذي يعيق تقدمهم الأكاديمي و يؤدي إلى هدر طاقاتهم وإمكاناتهم وينعكس ذلك في بعض الأحيان على صحتهم النفسية وقد يؤثر على مستقبلهم العملي.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ويعد موضوع صعوبات التعلم، من الموضوعات الجديدة نسبياً في ميدان التربية الخاصة، حيث كان اهتمام التربية الخاصة سابقاً منصباً على أشكال الإعاقات الأخرى، كالإعاقة العقلية، والسمعية، والبصرية، والحركية، ولكن بسبب ظهور مجموعة من الأطفال الأسوياء في نموهم العقلي والسمعي والبصري والحركي والذين يعانون من مشكلات تعلمية، فقد بدأ المختصون في التركيز على هذا الجانب بهدف التعرف على مظاهر صعوبات التعلم وخاصة في الجوانب الأكاديمية والحركية والانفعالية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">لذا فإن مجال صعوبات التعلم من المجالات التي شغلت الآباء والمربين والباحثين في ميدان التربية الخاصة، إذ أنه يتعرض لدراسة الخصائص المميزة لقطاع كبير من تلاميذ المدرسة، والتعرف على طبيعة تلك الصعوبات التي يعانون منها، ووضع أنسب استراتيجيات وأساليب التدخل العلاجي لتخفيف حدة تلك الصعوبات قدر الإمكان. وقد تكون تلك الصعوبات نوعية تظهر عندما يفشل التلميذ في أداء المهارات المرتبطة بالنجاح في مادة دراسية بعينها كالقراءة أو الكتابة. وقد تكون عامة كالتي تظهر عندما يفشل التلميذ في أداء المهارات المرتبطة بالنجاح في أكثر من مادة دراسية، وهنا يكون معدل أدائه للمهارات و المهام أقل من المعدل الطبيعي أو المعدل المتوقع أداءه من التلميذ العادي. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتكمن الخطورة في مشكلة صعوبات التعلم في كونها &#8220;صعوبات خفية&#8221; فالأفراد الذين يعانون من صعوبات في التعلم يكونون عادة أسوياء، ولا يلاحظ المعلم أو الأهل أية مظاهر شاذة تستوجب تقديم معالجة خاصة، بحيث لا يجد المعلمون ما يقدمونه لهم إلا نعتهم بالكسل واللامبالاة أو التخلف والغباء، وتكون النتيجة الطبيعية لمثل هذه الممارسات تكرار الفشل والرسوب وبالتالي التسرب من المدرسة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">فما يحتاجه هؤلاء التلاميذ هو وجود بيئة تعليمية ودعم دراسي ملائمين، ورعاية فردية مناسبة للتعامل مع نواحي القوة والتركيز عليها وتعزيزها وتقليص مواطن الضعف المحددة لديهم، لتعليمهم المهارات الأساسية التي يحتاجون إليها، بالإضافة إلى الإستراتيجيات التعلمية أو الأساليب التي سوف تساعدهم في السير في دراستهم وفقاً لقدراتهم الفعلية. فعلاج صعوبة التعلم عند كل تلميذ يبدأ بمجرد اكتشافه والتعرف على أنه يعاني من صعوبة ما تؤثر في تحصيله الدراسي. لذا يعتمد نجاح البرامج التعليمية أو فشلها على اتجاهات معلمي الصف، وكفايتهم والدعم الذي يتلقونه<a name="_ftnref1" href="http://null/#_ftn1"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';">[1]</span></span></span></span></a>.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><b><u><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">أولا: تعريف صعوبات التعلم :</span></u></b><span><font color="#606060" face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">تترجم في بعض الأحيان بالمقابل الإنجليزي</span><font face="Times New Roman"><span><font color="#606060"> </font></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;">(</span></b></font><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Learning Disorders</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman">)، </font></span></b><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">ولكنها ترجم دائما بالمقابل الفرنسي</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><font face="Times New Roman"> </font></span></b><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';"><span> </span></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><font face="Times New Roman">(</font></span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Les difficultés d’aprentissage</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman">)</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">؛ و</span><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">هي حالة ينتج عنها تدني مستمر في التحصيل الدراسي للتلميذ عن زملائه في الصف الدراسي. ويُـعبر عنها بمصطلح (إعاقات التعلم) </span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><font face="Times New Roman">(</font></span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Learning Disabilities</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman">)</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">أحيانا؛ ويُـقصد بها اضطراب يؤثر في قدرة الشخص على تفسير ما يراه ويسمعه، أو في ربط المعلومات القادمة من أجزاء مختلفة من المخ. ويمكن أن تظهر هذه الصعوبات بالصور التالية: صعوبات معينة مع اللغة المكتوبة والمسموعة، صعوبات في التنسيق (</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Coordination</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>) ، التحكم الذاتي، أو الانتباه. وتمتد هذه الصعوبات إلى الحياة المدرسة، ويمكن أن تعوق تعلم القراءة أو الكتابة، أو الحساب. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وعندما نبحث عن تعريف لمفهوم صعوبات التعلم من خلال الدراسات والبحوث العلمية نجدها تعرفه &#8220;بالاضطراب في القدرة على التعلم بصورة فعالة بمدى يتلاءم مع قدرات الفرد الحقيقية، و هذا يظهر من خلال اضطرابات في قدرة الفرد على استقبال المعلومات المتعلقة بالأداء المدرسي أو تنظيمها أو التعبير عنها. كما تظهر من خلال تفاوت ملحوظ بين قدرات الفرد العقلية بصورة عامة وبين أدائه في واحد أو أكثر من المهارات الدراسية التحضيرية، التعبير اللفظي، التعبير الكتابي، مهارات القراءة الأساسية، الفهم القرائي، الفهم الإصغائي، العمليات الحسابية&#8221;.</span><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">إن (مفهوم صعوبات التعلم) يشمل مجموعة كبيرة من الأطفال الذين لا يدخلون ضمن فئات (الأطفال المعوقين) ولكنهم بحاجة إلى مساعدة لاكتساب المهارات المدرسية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتضم هذه الفئة أفراداً ذوي نسبة ذكاء متوسط أو حتى ما فوق المتوسط، ومع هذا يعانون من مشكلات تعلمية تجعلهم يتعثرون في تحصيلهم الدراسي. وهناك بعض الخصائص المشتركة، و إن تفاوتت في نسبتها، بين الأطفال ذوي الصعوبات التعلمية. </span><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ثانيا: تعريف الطفل الذي لدية صعوبات تعلم:‏</span></u></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">اختلف العلماء في تعريف الأطفال الذين يعانون صعوبات التعلم وذلك بسبب:</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">- صعوبة تحديد هؤلاء التلاميذ الذين يعانون صعوبات في التعلم </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>- وصعوبة اكتشاف هؤلاء التلاميذ على الرغم من وجودهم بكثرة في كثير من المدارس </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>- أن هؤلاء التلاميذ هم حقا فئة محيرة من التلاميذ لأنها تعاني تباينا شديدا بين المستوى الفعلي (التعليمي) والمستوى (المتوقع المأمول الوصول إليه)؛ إذ نجد أن هذا التلميذ من المفترض حسب قدراته ونسبة ذكائه التي قد تكون متوسطة أو فوق المتوسطة بإمكانه الوصول إلى السنة الابتدائية الرابعة أو الخامسة لكن نجده في الواقع لم يصل إلى هذا المستوى. </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">فمن هو الطفل الذي يعاني صعوبات التعلم؟ </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">هو طفل لا يعاني (إعاقة عقلية &#8211; أو حسية (سمعية أو بصرية) &#8211; أو حرمانا (ثقافيا أو بيئيا) &#8211; أو اضطرابا انفعاليا) بل هو طفل يعاني اضطرابا في (أساس العمليات العقلية أو النفسية؛ التي تشمل: الإنتباه – والإدراك &#8211; وتكوين المفهوم &#8211; والتذكر- وحل المشكلة)، يظهر صداه في (عدم القدرة على: تعلم القراءة – والكتابة – والحساب &#8211; وما يترتب عليه ) سواء في المدرسة الابتدائية أو فيما بعد، من قصور في تعلم المواد الدراسية المختلفة؛ لذلك يلاحظ الآباء والمعلمون أن هذا الطفل لا يصل إلى المستوى التعليمي نفسه الذي يصل له زملاؤه من السن نفسها، على الرغم مما لديه من قدرات عقلية، ونسبة ذكاء متوسطة أو فوق المتوسطة. </span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ثالثا: الخلط بين مفهوم صعوبات التعلم و مفهومات أخرى:</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> من الضروري التفرقة بين حالات (صعوبات التعلم) و بعض الحالات الأخرى كـ(التأخر الدراسي) و (بطء التعلم) و (الضعف العقلي) حيث أن بعض الناس يخلط بين هذه المفهومات؛</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>أ‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">     </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التأخر الدراسي: يعرفه التربويون بقولهم: هو &#8220;الانخفاض في مستوى التحصيل الدراسي عن المستوى المتوقع في اختبارات التحصيل، أو الانخفاض عن مستوى سابق من التحصيل. أو أن هؤلاء الأطفال الذين يكون مستوى تحصيلهم الدراسي أقل من مستوى أقرانهم العاديين الذين هم في مثل أعمارهم و مستوى فرقهم الدراسية.و قد يكون التأخر الدراسي تأخراً عاماً في جميع المواد الدراسية أو تأخراً في مادة دراسية معينة. وقد يكون تأخراً دائماً أو مؤقتاً مرتبطاً بموقف معين، أو تأخراً حقيقياً يعود لأسباب عقلية أو غير ظاهري يعود إلى أسباب غير عقلية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ب‌-</span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بطء التعلم: تم تعريفه بما يأتي:&#8221;أن يجد التلميذ صعوبة في تكييف نفسه مع المناهج الأكاديمية المدرسية، وذلك بسبب قصور قدرته على التعلم أو قصور في مستوى الذكاء&#8221;. ومن صفات التلميذ بطيء التعلم بطء في الفهم والاستيعاب والاستذكار، وتتراوح نسبة ذكائه ما بين (70- 80) درجة إذا توافرت الظروف الملائمة للتلميذ سواء في المدرسة أو المنزل، وذلك من خلال تدريب التلميذ على الاستذكار، واستعمال الأشياء المحسوسة في التعلم، وتنمية الثقة في النفس، ووضع المثيرات لتحفيز التلميذ على التعلم، والاعتماد على طريقة التكرار، وكذلك التعاون ما بين المدرسة والمنزل لاستمرار العملية التعليمية. بهذا يمكن للتلميذ مواصلة اندماجه مع المناهج الأكاديمية المدرسية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ت‌-</span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الضعف العقلي: وهذا المفهوم أيضاً من المفاهيم التي يُخلط بينها وبين مفهوم صعوبة التعلم. ويعرف الضعف العقلي بأنه: &#8220;حالة نقص أو تأخر أو توقف أو عدم اكتمال النمو العقلي والمعرفي، يولد بها الفرد أو تحدث له في سن مبكرة، نتيجة لعوامل وراثية أو مرضية أو بيئية تؤثر على الجهاز العصبي للفرد، مما يؤدي إلى نقص الذكاء. وتتضح آثارها في ضعف مستوى أداء الفرد في المجالات التي ترتبط بالنضج والتعليم والتوافق النفسي&#8221;. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وهكذا يكون التفريق بين كل هذه المفهومات عاملا مساعدا على عدم حدوث أي خلط بينها. ولهذا فإن </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">(مفهوم صعوبات التعلم) لا يشمل الأطفال الذين يعانون من:</span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">إعاقة بصرية</span><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">)</font></span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> </span></b><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">(</font></span></b><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">vision</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><span><font face="Times New Roman">  </font></span></span></b><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Déficit sensoriel</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><span><font face="Times New Roman">   </font></span></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">(ف)</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">إعاقة سمعية</span><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span>(audition)</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><span><font face="Times New Roman">  </font></span></span></b><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Déficit sensoriel</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><span><font face="Times New Roman">   </font></span></span></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">(ف)</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">إعاقة حركية<span>   </span></span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><span><font face="Times New Roman"> </font></span></span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Déficit moteur</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><span><font face="Times New Roman">    </font></span></span></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">(ف)</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تخلف عقلي </span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Retard mental</span></b><font face="Times New Roman"><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"> </span><span dir="rtl"></span></font><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span>      </span>(ف)</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">اضطراب انفعالي نفسي </span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Trouble psychologique</span></b><font face="Times New Roman"><span style="font-size:10pt;" dir="ltr"> </span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><span>      </span></span></font><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">(ف)</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">6.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ظروف أسرية</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">difficile</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> </span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">contexte familial</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><span><font face="Times New Roman">                  </font></span></span></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">(ف)</span><font face="Times New Roman"><b><span style="font-size:10pt;"> </span></b><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">7.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ظروف اجتماعية</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Contexte socioculturel difficile</span></b><font face="Times New Roman"><span style="font-size:10pt;" dir="ltr"> </span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><span>  </span></span></font><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">(ف)</span><font face="Times New Roman"><span style="font-size:10pt;"> </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">8.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">حرمان بيئي</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">9.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">حرمان ثقافي</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">10.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">حرمان اقتصادي</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الجدول (1): يوضح الفرق بين 3 أنواع من الطلاب: </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الذين يعانون من صعوبات التعلم،<span>  </span>وبطيئو التعلم،<span>  </span>والمتأخرون دراسياً</span><a name="_ftnref2" href="http://null/#_ftn2"><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="ltr"><span style="font-size:12pt;color:black;font-family:'Times New Roman','serif';">[2]</span></span></span></a><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"></span></p>
<div align="center" dir="rtl">
<table border="1" width="617" cellPadding="0" cellSpacing="0" style="width:462.45pt;border-collapse:collapse;border:medium none;margin:auto auto auto 73.3pt;" dir="rtl" class="MsoTableGrid">
<tr>
<td width="130" vAlign="top" style="width:97.45pt;background-color:transparent;border:windowtext 1pt solid;padding:0 5.4pt;"><span style="z-index:251657728;left:0;width:110px;position:absolute;height:62px;margin:2px auto auto -5px;"><img width="110" src="///D:/DOCUME~1/MCD~1/LOCALS~1/Temp/msohtmlclip1/01/clip_image001.gif" height="62" /></span><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>          </span>فئات جوانب</span></b></td>
<td width="180" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:windowtext 1pt solid;border-left:windowtext 1pt solid;width:135pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يعانون صعوبات التعلم</span></b></td>
<td width="168" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:windowtext 1pt solid;border-left:windowtext 1pt solid;width:126pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بطيئو <span> </span>التعلم</span></b></td>
<td width="139" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:windowtext 1pt solid;border-left:windowtext 1pt solid;width:104pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">المتأخرون <span> </span>دراسياً</span></b></td>
</tr>
<tr>
<td width="130" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:97.45pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">1-جانب: التحصيل الدراسي</span></b><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></b></td>
<td width="180" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:135pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">منخفض في المواد التي تحتوي على مهارات التعلم الأساسية(الرياضيات-لقراءة &#8211; الإملاء).</span></td>
<td width="168" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:126pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">منخفض في جميع المواد مع إهمال واضح، أو وجود مشكلة صحية</span></td>
<td width="139" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:104pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">منخفض في جميع المواد بشكل عام مع عدم القدرة على الاستيعاب</span></td>
</tr>
<tr>
<td width="130" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:97.45pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2-جانب: سبب التدني في التحصيل الدراسي</span></b></td>
<td width="180" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:135pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اضطراب في العمليات الذهنية [ الانتباه، الذاكرة، التركيز، الإدراك]</span></td>
<td width="168" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:126pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">انخفاض معامل الذكاء </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></td>
<td width="139" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:104pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم وجود دافعيه للتعلم</span></td>
</tr>
<tr>
<td width="130" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:97.45pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">3-جانب: معامل الذكاء (القدرة العقلية)</span></b></td>
<td width="180" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:135pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عادي أو مرتفع معامل الذكاء من 90 درجة فما فوق</span></td>
<td width="168" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:126pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يعد ضمن الفئة الحدية معامل الذكاء 70- 84 درجة</span></td>
<td width="139" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:104pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عادي غالباً من 90 درجة فما فوق.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></td>
</tr>
<tr>
<td width="130" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:97.45pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">4-جانب: المظاهر السلوكية</span></b></td>
<td width="180" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:135pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عادي وقد يصحبه أحياناً نشاط زائد</span></td>
<td width="168" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:126pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يصاحبه غالباً مشاكل في السلوك التكيفي [مهارات الحياة اليومية-التعامل مع الأقران-التعامل مع مواقف الحياة اليومية]</span></td>
<td width="139" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:104pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مرتبط غالباً بسلوكيات غير مرغوبة أو إحباط دائم من تكرار تجارب فاشلة</span></td>
</tr>
<tr>
<td width="130" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:97.45pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">5-جانب: الخدمة المقدمة لهذه الفئة</span></b></td>
<td width="180" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:135pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">برامج صعوبات التعلم والاستفادة من أسلوب التدريس الفردي</span></td>
<td width="168" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:126pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الفصل العادي مع بعض التعديلات في المنهج</span></td>
<td width="139" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:104pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">دراسة حالته من قبل موجه الطلاب في المدرسة</span></td>
</tr>
</table>
</div>
<p><b><u><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">رابعا</span></u></b><b><u><span style="font-size:16pt;color:windowtext;font-family:'Traditional Arabic';">: صفات الأطفال الذين يعانون صعوبات التعلم:</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>  </span>إن الأطفال (الذين يعانون صعوبات خاصة بالتعلم) هم أولئك الأطفال الذين يعانون من قصور في أساس واحدة أو أكثر من العمليات النفسية التي تدخل في (فهم) أو (استخدام) اللغة (المنطوقة)، أو (المكتوبة). وفيما يلي الخصائص العشرة التي تعتبر الأكثر شيوعاً لدى هؤلاء الأطفال:</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">1)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الفشل الدراسي في مادة دراسية أو أكثر.</span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">النشاط الزائد؛ أي </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">فرط النشاط والحركة الزائدة (</span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Hyperactivity Disorder</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman"><span>     </span>/</font></span></b><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">HD</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>) </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">3)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الاندفاعية</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">4)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف التآزر العام</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">5)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف في الحركات الكبيرة و الصغيرة</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">6)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف في التعبير اللغوي؛ أي </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقص القدرة على التعبير الشفهي: قصور في التعبير عن ذاته والتعامل مع الآخرين.</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">7)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اضطرابات الانتباه</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman"> <img src='http://s.wordpress.com/wp-includes/images/smilies/icon_cool.gif' alt='8)' class='wp-smiley' /> <span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم الاستقرار الانفعالي</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">9)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إشارات لوجود اضطرابات عصبية بسيطة</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">10)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">         </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اضطراب في الذاكرة القصيرة و البعيدة</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ويظهر هذا القصور أيضا في واحد أو أكثر من هذه العناصر:</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقص القدرة على الاستماع </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقص القدرة على إدراك المسموع</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقص القدرة على الكلام </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الخلط بين الحروف المتشابهة مثل ( ق/ ف، ل/ ك، س/ ش، د / ذ ، ر / ز)</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقص القدرة على التهجئة والقراءة<span>  </span></span><b><span style="font-size:10pt;"><font face="Times New Roman">(</font></span></b><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Dyslexies</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman">)</font></span></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span>     </span>(ف)</span><a name="_ftnref3" href="http://null/#_ftn3"><span><span dir="ltr"><span style="font-size:12pt;font-family:'Times New Roman','serif';">[3]</span></span></span></a><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">6.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقص القدرة على أداء المهـارات الأساسية للقراءة<a name="_ftnref4" href="http://null/#_ftn4"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;font-family:'Times New Roman','serif';">[4]</span></span></span></span></a></span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><span><font face="Times New Roman">  </font></span></span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span>  </span>Reading Disability</span></b><font face="Times New Roman"><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span>   </span></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>7.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف في طلاقة القراءة الشفهي</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>8.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عكس الحروف والأرقام عند القراءة</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>9.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف الاستيعاب القرائي</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>10.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">     </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عكس الحروف والأرقام عند الكتابة </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">11.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقص القدرة على الكتابة: عدم كتابة ما يطلب منه بالشكل الصحيح .</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">12.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الضعف في التقيد بقواعد الإملاء. </span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">dysorthographies</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span>    </span>(ف)</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">13.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقص القدرة على أداء العمليات الفكرية مثل (الذاكرة ، التركيز ، التمييز ): غالباً ما يظهر عليه التشتت في الانتباه. وقصور في التمييز والذاكر السمعية أو البصرية.</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">14.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                     </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span><span>عدم القدرة على إدراك التسلسل مثل الأرقام</span></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">15.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                     </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span>نقص القدرة على أداء العمليات الحسابية</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">16.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                     </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span>نقص القدرة على أداء عمليات الرياضيات: صعوبة إجراء العمليات الأساسية في الرياضيات . </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">17.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">يحتاج إلى وقت طويل لتنظيم أفكاره قبل أن يستجيب . </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">18.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">شرود الذهن و قصور القدرة على التركيز لأكثر من عدة دقائق محدودة</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">19.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة الإدراك السمعي أو الحركي</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">20.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف التناسق الحركي .</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">21.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تقلب حاد في المزاج ؛ ردة الفعل المبالغة والفجائية </span></font><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Impulsivity</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><font color="#606060"> <span>، إن الأشخاص ذوي ردة الفعل الفجائية أو المبالغة لا يستطيعون كبح جماح ردود أفعالهم، ولا يميلون إلى التفكير قبل عمل شيء ما.</span></font></span><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">22.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">لا يكمل ما يبدأ به من عمل عندما يطلب منه ذلك . </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">23.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف اكتشاف أخطائه بنفسه .</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">24.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الميل إلى العبث و التدمير</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><span dir="rtl"></span><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">25.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span>أو الميل إلى والشقاوة الزائدة، </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">26.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أو الميل إلى العدوانية </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">27.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أو الميل إلى الإنطوائية</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">28.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">اضطراب نقص الانتباه(</span></font><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Attention Deficit Disorder</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span><font color="#606060">   </font></span></span><font face="Times New Roman"><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;">/</span></b><span dir="ltr"></span></font><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span>(ADD</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><font color="#606060"> <span>أو نقص الانتباه</span></font></span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font color="#606060" face="Times New Roman"> </font></span><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman">(</font></span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Inattention</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman">)</font></span></b><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><span><font color="#606060" face="Times New Roman">   </font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><font color="#606060">، هو تشخيصات تنبطق على الأطفال والأشخاص الذين يظهرون بطريقة منتظمة بعض السلوكيات المميزة وعلى مدى غير قصير. فالأشخاص الذين يعانون من عدم الانتباه يجدون صعوبة في تركيز تفكيرهم على شيء واحد، وقد يضجرون من نشاط أو مهمة معينة خلال بضعة دقائق؛ حيث يبدو هؤلاء الأشخاص وكأنهم في حركة دائمة، وكأنهم يشعرون بحاجة دائمة إلى الحركة. </font></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وهذا نموذج من اضطرابات صعوبات التعلم مأخوذ عن تجربة نفسية فرنسية<a name="_ftnref5" href="http://null/#_ftn5"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Times New Roman','serif';">[5]</span></span></span></span></a>:</span></p>
<div align="center" dir="rtl">
<table border="1" cellPadding="0" cellSpacing="0" style="border-collapse:collapse;border:medium none;margin:auto auto auto 42.55pt;" dir="rtl" class="MsoTableGrid">
<tr>
<td width="311" vAlign="top" style="width:233.35pt;background-color:transparent;border:windowtext 1pt solid;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الأمثلة</span></b></td>
<td width="332" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:windowtext 1pt solid;border-left:windowtext 1pt solid;width:248.9pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أنواع الأخطاء</span></b></td>
</tr>
<tr>
<td width="311" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:233.35pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">f/v &#8220;lavabo&#8221; -&gt; lafabo</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">p/t &#8220;parachute&#8221; -&gt; tarachute</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"></span></b></td>
<td width="332" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:248.9pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اضطرابات سمعية</span><span dir="ltr"></span><span style="color:black;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><span><font size="3"> </font></span></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">confusions sonores</span></b><span style="color:black;"></span></td>
</tr>
<tr>
<td width="311" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:233.35pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">b/d &#8220;lavabo&#8221;-&gt; lavado</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">ou/on &#8220;couteau&#8221;-&gt; conteau</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"></span></b></td>
<td width="332" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:248.9pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اضطرابات بصرية</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span> </span></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">confusions visuelles</span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"></span></td>
</tr>
<tr>
<td width="311" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:233.35pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">f/l &#8220;souffle&#8221;-&gt; souflfe</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">m/n &#8220;mensonge&#8221; -&gt; memsonge</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"></span></b></td>
<td width="332" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:248.9pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اضطرابات في الأداء الحركي</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">confusions dans l&#8217;exécution motrice</span></b><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';"></span></td>
</tr>
<tr>
<td width="311" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:233.35pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span>&#8220;pratique&#8221; -&gt; partique</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">&#8220;spectacle&#8221; -&gt; pestacle</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"></span></b></td>
<td width="332" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:248.9pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">قلب الحروف</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Inversions</span></b><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';"></span></td>
</tr>
<tr>
<td width="311" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:233.35pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span>&#8220;comment&#8221; -&gt; quoment</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"></span></b></td>
<td width="332" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:248.9pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أخطاء في</span><span style="color:black;"><font size="3" face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">استعمال كلمات متداولة</span><span style="color:black;"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">fautes d&#8217;usage sur mots fréquents</span></b><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';"></span></td>
</tr>
<tr>
<td width="311" vAlign="top" style="border-right:windowtext 1pt solid;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:233.35pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span>&#8220;ton train va loin mais le mien est plus grand&#8221;-&gt; tontrin va loin met le mien est plugrand</span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"></span></b></td>
<td width="332" vAlign="top" style="border-right:#ece9d8;border-top:#ece9d8;border-left:windowtext 1pt solid;width:248.9pt;border-bottom:windowtext 1pt solid;background-color:transparent;padding:0 5.4pt;"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف في التعرف على المقاطع القواعد النحوية والصرفية واضطرابات في التعرف على الأصوات المتشابهة </span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">mauvaise reconnaissance du découpage grammatical et confusions d&#8217;homophones</span></b><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';"></span></td>
</tr>
</table>
</div>
<p><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span style="text-decoration:none;"> </span></span></u></b><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">خامسا: مظاهر صعوبات التعلم:</span></u></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> حددت الدراسة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التي قام بها د‏.‏ بطرس حافظ مظاهر صعوبات التعلم لدى الطفل في (سن ما قبل التمدرس) </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">(</span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">l&#8217;âge préscolaire</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>)</span><span dir="ltr"></span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">في عدة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نقاط‏:‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">1-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">من حيث الإدراك الحسي‏:‏</span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span>قد لا يستطيع التمييز بين أصوات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الكلمات مثل‏[‏ أشجار </span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">-</font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> <span>أشجان‏،‏ سيف</span></span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">-</font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> صيف‏]‏ </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span>قد لا يركز أثناء</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">القراءة‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>‏ قد تكون له مشكلة في إكمال الصور والأشكال الناقصة وألعاب الفك</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">والتركيب‏.</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>‏ قد لا يستطيع تصنيف الأشكال وفقا للون أو الحجم أو الشكل أو</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الملمس‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>‏ قد لا يستطيع التركيز على ما يقال له أثناء تشغيل المذياع أو</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التليفزيون </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span><span>وقد يكون غير قادر على التركيز على ما يقوله المعلم بالفصل‏.‏</span></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">من</span></u><span dir="ltr"></span><u><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></u><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">حيث القدرة على التذكر‏:‏</span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span>قد يأخذ فترة أطول من غيره في حفظ المعلومات وتعلمها كحفظ</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الألوان وأيام الأسبوع‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span>قد لا يستطيع تقديم معلومات عن نفسه أو عن أسرته‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>‏ قد ينسي أدواته وكتبه أو ينسي أن يكمل واجباته</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>‏ قد يقرأ قصة،</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ومع نهايتها يكون قد نسي ما قرأه في البداية‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">3-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">من حيث التنظيم‏:‏</span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span><span>تظهر غرفة</span></span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نومه في فوضي</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>‏ عندما يعطى تعليمات معينة لا يعرف من أين وكيف يبدأ‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>‏ قد يصعب عليه تعلم وفهم (اليمين واليسار)‏،‏ و(فوق وتحت)، و(قبل وبعد)‏،‏ و(الأول والآخر‏)،‏</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">و(الأمس واليوم‏).‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>عدم إدراكه مدي مساحة المنضدة وحدودها فيضع الأشياء على</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الطرف مما يسبب وقوعها </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>يصطدم بالأشياء أثناء الحركة‏.‏ </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>قد يكون أكثر حركة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أو أقل حركة من غيره من الأطفال </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">- أما من حيث</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">اللغة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">فقد يكون</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">بطيئا في تعلم الكلام أو النطق بطريقة غير صحيحة‏[‏إبدال حروف الكلمة‏]‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">- قد يكون متقلب المزاج وردُّ فعله عنيفا غير متوافق مع الموقف؛ فمثلا يصيح بشكل مفاجئ</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">وعنيف عندما يصاب بالإحباط‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">- قد يقوم بكتابة واجباته بسرعة ولكن بشكل غير</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">صحيح أو يكتبها ببطء بدون إكمالها‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">4-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">بالنسبة لحل المشكلات‏:</span></u><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>- قد يصعب</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">عليه تعلم المراحل المتتابعة التي يحتاجها لحل المشكلات الرياضية مثل الضرب والقسمة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الطويلة والمعادلات الجبرية </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">-<span>  </span>قد لا يجد طرقا مختلفة لحل المشكلة الرياضية فلا يجد غير طريقة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">واحدة لحلها‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">-<span>  </span>قد يصعب عليه النقل من السبورة إلى الكراس فيحذف بعض الحروف وبعض الكلمات‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">-<span>  </span>قد يصعب عليه النقل من الكتاب فيحذف الكلمات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أو الحروف‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">-<span>  </span>قد يتميز خطه بالرداءة وقد يقوم بعمل أخطاء إملائية بسيطة لا</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تتناسب مع مرحلته العمرية‏.‏</span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">5-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">من حيث القدرة على التذكر‏:‏</span></u><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تأكد من أن أجهزة السمع لدى</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الطفل تعمل بشكل جيد.</span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">اعطه بعض الرسائل الشفهية ليوصلها لغيره كتدريب لذاكرته،</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ثم زودها تدريجيا‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>دع الطفل يلعب ألعابا تحتاج إلى تركيز وبها عدد قليل من</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">النماذج، ثم زود عدد النماذج تدريجيا‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">-<span>  </span>اعط الطفل مجموعة من الكلمات‏[‏</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">كأشياء‏،‏ أماكن‏،‏ أشخاص‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">6-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span><span>من حيث الإدراك البصري‏:‏</span></span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';"> </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span>  </span>تحقق من قوة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">إبصار الطفل بشكل مستمر بعرضه على طبيب عيون لقياس قدرته البصرية‏.‏</span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">دعه</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">يميز بين أحجام الأشياء وأشكالها وألوانها مثال (الباب مستطيل) و(الساعة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">مستديرة).</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">7-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">القدرة على القراءة‏:</span></u><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>تأكد من أن ما يقرؤه الطفل مناسب لعمره</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">وإمكاناته وقدراته </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>إذا <span> </span>كان الطفل يقرأ ما لا يناسب سنه؛ فيجب مناقشة معلمه لتعديل المطلوب قراءته‏.</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>اطلب</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">من المعلم أن يخبرك بالأعمال التي يجب أن يقوم بها في المواد المختلفة مثل العلوم</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">والتاريخ و الجغرافيا قبل إعطائه إياها في الفصل حتى يتسنى لك مراجعتها</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">معه‏.‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">8-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الممارسات الاجتماعية‏:‏</span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>قد لا يستطيع تقويم</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">نفسه على حقيقتها فيظن أنه قد أجاب بشكل جيد في الامتحان ويصاب بعد ذلك بخيبة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أمل‏..‏ </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>وهناك صفات مشتركة بين هؤلاء الأطفال فقد يكون تحصيله ومستواه في بعض</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">المواد جيدا ويكون البعض الآخر ضعيفا‏..‏ </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>-<span>  </span>وقد يكون قادرا علي التعلم من خلال طريقة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">واحدة مثلا باستخدام الطريقة المرئية وليست السمعية وقد يتذكر ما قرأه وليس ما</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">سمعه.</span><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span style="text-decoration:none;"> </span></span></u></b><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">سادسا: أنواع صعوبات التعلم :</span></u></b><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">1-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span> </span></span></b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبات التعلم النمائية :</span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> وهي تتعلق بنمو القدرات العقلية والعمليات المسئولة عن التوافق الدراسي للطالب وتوافقه الشخصي والاجتماعي والمهني وتشمل صعوبات (الانتباه - الإدراك - التفكير – التذكر - اللغة الشفوية - حل المشكلة) ومن الملاحظ أن الانتباه هو أولى خطوات التعلم وبدونه لا يحدث الإدراك وما يتبعه من عمليات عقلية مؤداها في النهاية التعلم وما يترتب على الاضطراب في إحدى تلك العمليات من انخفاض مستوى التلميذ في المواد الدراسية المرتبطة بالقراءة والكتابة وغيرها. وهي التي تشتمل على تلك المهارات السابقة التي يحتاجها الطفل بهدف التحصيل في الموضوعات الأكاديمية والمتمثلة في العمليات النفسية (الانتباه - الإدراك - التفكير- التذكر - اللغة الشفوية- حل المشكلة). وتظهر صعوبات التعلم النمائية لدى الطفل في مرحلة ما قبل الدراسة. </span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span> </span>صعوبات التعلم الأكاديمية : </span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">هي نتيجة ومحصلة لصعوبات التعلم النمائية، وهي التي تشتمل على الصعوبات الخاصة بالقراءة والكتابة والتهجئة والتعبير الكتابي والحساب والرياضيات. وهذه الصعوبات تظهر لدى الأطفال في مرحلة المدرسة وتظهر بشكل واضح في الصف الثالث الابتدائي. إن عدم قدرة التلميذ على تعلم تلك المواد يؤثر على اكتسابه التعلم في المراحل التالية لها. </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">وتوجد، في الحقيقة، علاقة بين صعوبات التعلم النمائية وصعوبات التعلم الأكاديمية ( كل صعوبة تعلم نمائية قد توجد صعوبة تعلم أكاديمية وليس كل صعوبة تعلم أكاديمية قد توجد بالضرورة صعوبة تعلم نمائية). </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">سابعا: أسباب حدوث صعوبات التعلم وعوامل بقائها:</span></u></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">هناك عدد من الأسباب التي تكون مسؤولة مسؤولية مباشرةً عن حدوث الصعوبة التعلمية.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> قد يرجع هذا القصور لدى (ذوي صعوبات التعلم) إلى واحد أو أكثر من هذه الأسباب:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">المورثات كالعوامل الجينية <span>  </span></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الأسباب الأحيائية الكيماوية</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">إصابة في المخ</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">خلل وظيفي مخي بسيط</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">القصور الوظيفي الدماغي</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">6.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">إعاقة في الإدراك </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">7.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">عسر القراءة </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">8.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">حبسة الكلام </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">و</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">العوامل الآتية ليست أسباباً لصعوبات التعلم بل هي عوامل تمهد لوجود الصعوبات واستمرارها:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أولاً: العوامل الجسمية والصحية:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إختلالات البصر والسمع </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الاختلاط في الجانبية المخية </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التوجه المكاني </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">سوء التغذية</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف الصحة العامة</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التعرض للإصابات والإشعاعات وإضاءة الفلورسنت </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تأثير التدخين والكحول والمخدرات </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ثانياً: العوامل النفسية (يسميها بعضهم؛ صعوبة التعلم التطورية):</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اضطرابات الانتباه </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الضعف في الإدراك أو التمييز السمعي أو البصري أو الحركي . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">القدرات التفكيرية غير المناسبة </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التأخر اللغوي </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ثالثاً: العوامل البيئية:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أ) عوامل أسرية؛ وتتضمن :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الضغوط الأسرية و اتجاهات المربين السلبية . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم متابعة الآباء للأبناء في المدرسة </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">سوء معاملة الآباء للأبناء </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم رعاية الآباء للأبناء </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ب) عوامل مدرسية وخاصة بالميل نحو المادة الدراسية؛ وتشمل:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">سوء معاملة المعلم للتلميذ<span>    </span><span> </span></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم مراعاة المعلم للفروق الفردية بين التلاميذ </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم التعاون بين المدرسة و المنزل. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">طرق التدريس غير المناسبة </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم جاذبية المادة الدراسية </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة المادة </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">طول المنهج الدراسي </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم الاستفادة من المنهج </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الكفاية التدريسية أو النقص في الخبرة التعليمية . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم تشجيع المعلم للتلميذ</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ج) عوامل خاصة بجماعة الأصدقاء؛ وتتضمن:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">سوء العلاقة بين التلميذ وزملائه </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم رغبة التلميذ في تكوين صداقات مع الزملاء </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم رغبة التلميذ في العمل الجماعي </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم القدرة على التحاور مع الزملاء</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ثامنا: هل صعوبات التعلم مرتبطة بالذكاء:</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> إن أكثر ما يميز هذه الفئة هو عدم تعادل قدراتهم في القراءة والكتابة مع قدراتهم العقلية. هذه القائمة من المشاهير والعلماء تثبت أن هذه الفئة ليسوا أغبياء:</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أديسون ( </span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Edison</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>)مخترع المصباح الكهربائي والمايكرفون والفونوغراف.</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اينشتاين (</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Einstein</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> ) صاحب النظرية النسبية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">دافنشي (</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Leonardo Davinchy</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> )فنان ومهندس معماري وعالم إيطالي.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ويلسون (</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Wilson</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> ) رئيس أمريكي وقت الحرب العالمية الأولى.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بيل (</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Bell</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> )مخترع الهاتف.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ولت ويزني ( </span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Walt Disney</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>) مخترع ألعاب ديزني.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تشرشل </span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><font face="Times New Roman">(</font></span></b><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Churchill</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> )رئيس وزراء بريطانيا.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">آندرسون ( </span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Anderson</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>)مؤلف دنيماركي.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">باتون ( </span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Pathon</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>)قائد الجيش الأمريكي في اوروبا في الحرب العالمية الثانية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">كوشنج (</span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Koshing</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> )جراح دماغ أمريكي وكاتب مشهور.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وهناك العديد من رجال الأعمال والمفكرين في مجتمعاتنا العربية منهم لا يستطيع القراءة والكتابة .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تاسعا: مؤشرات وجود صعوبات تعلمية:</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> غالبًا ما تسبق عدة مؤشرات وجود صعوبات تعلمية، وإن المتعارف عليه هو أن الطفل يخضع لفحص صعوبات تعلم إذا تجاوز الصف الثاني الابتدائي واستمر وجود مشاكل دراسية لديه. ولكن هناك بعض المؤشرات التي تمكن اختصاصي النطق واللغة أو اختصاصي صعوبات التعلم من توقع وجود مشكلة مستقبلية، ومن أبرزها ما يأتي: </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">غالبًا ما يكون لديه مشكلات نطقية؛ وجود مشكلات عند الطفل في اكتساب الأصوات الكلامية أو إنقاص أو زيادة أحرف أثناء الكلام. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبات في تعلم اللغة الشفهية (المحكية)، </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يظهر الطفل تأخرًا في اكتساب اللغة؛ التأخر في الكلام أي التأخر اللغوي.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وينتج ذلك عن صعوبات في التعامل مع الرموز، حيث إن اللغة هي مجموعة من الرموز (من أصوات كلامية وبعد ذلك الحروف الهجائية) المتفق عليها بين متحدثي هذه اللغة والتي يستخدمها المتحدث أو الكاتب لنقل رسالة (معلومة أو شعور أو حاجة) إلى المستقبل، فيحلل هذا المستقبل هذه الرموز، ويفهم المراد مما سمعه أو قرأه. فإذا حدث خلل أو صعوبة في فهم الرسالة بدون وجود سبب لذلك (مثل مشاكل سمعية أو انخفاض في القدرات الذهنية)، فإن ذلك يتم إرجاعه إلى كونه صعوبة في تعلم هذه الرموز، وهو ما نطلق عليه صعوبات التعلم. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وجود تأخر ملاحظ؛ مثل الحصول على معدل أقل عن المعدل الطبيعي المتوقع مقارنة بمن هم في مثل سن الطفل وظروفه الاجتماعية والاقتصادية والصحية-، مع عدم وجود سبب عضوي أو ذهني لهذا التأخر (فذوي صعوبات التعلم تكون قدراتهم الذهنية طبيعية). وتشخيص صعوبات التعلم قد لا يظهر إلا بعد دخول الطفل المدرسة، حيث يظهر الطفل تأخرًا ملحوظًا في المهارات الدراسية من قراءة أو كتابة أو حساب. وتأخر الطفل في هذه المهارات هو أساس صعوبات التعلم، وما يظهر بعد ذلك لدى الطفل من صعوبات في المواد الدراسية الأخرى يكون عائدًا إلى أن الطفل ليست لديه قدرة على قراءة أو كتابة نصوص المواد الأخرى، وليس إلى عدم قدرته على فهم أو استيعاب معلومات تلك المواد تحديدًا.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة الحفظ. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة التعبير باستخدام صيغ لغوية مناسبة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة في مهارات الرواية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">استخدام الطفل لمستوى لغوي أقل من عمره الزمني مقارنة بأقرانه. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وجود صعوبات عند الطفل في مسك القلم واستخدام اليدين في أداء مهارات مثل: التمزيق، والقص، والتلوين، والرسم. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">غالبًا ما تكون القدرات العقلية للأطفال الذين يعانون من صعوبات التعلم طبيعية أو أقرب للطبيعية وقد يكونون من الموهوبين. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف التركيز أو ضعف الذاكرة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أما بعض مظاهر ضعف التركيز، فهي:</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>- صعوبة إتمام نشاط معين وإكماله حتى النهاية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- صعوبة المثابرة والتحمل لوقت مستمر (غير متقطع). </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- سهولة التشتت أو الشرود، أي ما نسميه السرحان. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- صعوبة تذكر ما يُطلب منه (ذاكرته قصيرة المدى). </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- تضييع الأشياء ونسيانها. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- قلة التنظيم. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- الانتقال من نشاط لآخر دون إكمال الأول. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- عند تعلم الكتابة؛ يميل الطفل للمسح (الإمحاء) باستمرار. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- أن تظهر معظم هذه الأعراض في أكثر من موضع، مثل: البيت، والمدرسة، ولفترة تزيد عن ثلاثة أشهر.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- عدم وجود أسباب طارئة مثل ولادة طفل جديد أو الانتقال من المنزل؛ إذ إن هذه الظروف من الممكن أن تسبب للطفل انتكاسة وقتية إذا لم يهيأ الطفل لها. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- وقد تظهر أعراض ضعف التركيز مصاحبة مع فرط النشاط أو الخمول الزائد، </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- وتؤثر مشكلة ضعف التركيز بشكل واضح على التعلم، حتى وإن كانت منفردة، وذلك للصعوبة الكبيرة التي يجدها الطفل في الاستفادة من المعلومات؛ بسبب عدم قدرته على التركيز للفترة المناسبة لاكتساب المعلومات. </span><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">عاشرا: </span></u></b><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">محكات التعرف على صعوبات التعلم:</span></u></b><b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">هناك خمسة محكات يمكن تحديد صعوبات التعلم بها والتعرف عليها وهي: </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">1- محك الاستبعاد: عند التشخيص وتحديد فئة صعوبات التعلم تستبعد الحالات الآتية: التخلف العقلي ـ الاعاقات الحسية ـ المكفوفون ـ ضعاف البصر ـ الصم ـ ضعاف السمع ـ ذوي الاضطرابات الانفعالية الشديدة مثل الاندفاعية والنشاط الزائد ـ حالات نقص فرص التعلم او الحرمان الثقافي). </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">2- محك التباعد: ويقصد به تباعد المستوى التحصيلي للطالب في مادة ما عن المستوى المتوقع منه حسب حالته وله مظهران: </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أ)التفاوت بين القدرات العقلية للطالب والمستوى التحصيلي. </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ب)تفاوت مظاهر النمو التحصيلي للطالب في المقررات أو المواد الدراسية: فقد يكون (متفوقا في الرياضيات، مع كونه عاديا في اللغات، لكن يعاني صعوبات تعلم في العلوم، أو في الدراسات الاجتماعية). وقد يكون التفاوت في التحصيل بين أجزاء مقرر دراسي واحد (ففي اللغة العربية مثلا: قد يكون طلق اللسان في القراءة، وجيدا في التعبير، ولكنه يعاني صعوبات في استيعاب دروس النحو، أو في حفظ النصوص الأدبية). </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">3- محك المشكلات المرتبطة بالنضوج: حيث نجد معدلات النمو تختلف من طفل لآخر مما يؤدي إلى صعوبة تهيئته لعمليات التعلم فمما هو معروف أن الأطفال الذكور يتقدم نموهم بمعدل أبطأ من الإناث مما يجعلهم في حوالي الخامسة أو السادسة غير مستعدين أو مهيئين من الناحية الادراكية لتعلم التمييز بين الحروف الهجائية قراءة وكتابة مما يعوق تعلمهم اللغة ومن ثم يتعين تقديم برامج تربوية تصحح قصور النمو الذي يعوق عمليات التعلم سواء كان هذا القصور يرجع إلى عوامل وراثية أو تكوينية، أو بيئية، ومن ثم يعكس هذا المحك الفروق الفردية الجنسية في القدرة على التحصيل.<br />
4- محك العلامات الفسيولوجية: حيث يمكن الاستدلال على صعوبات التعلم من خلال التلف العضوي البسيط في المخ الذي يمكن فحصه من خلال رسام المخ الكهربائي وينعكس الاضطراب البسيط (</span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Dysfunction</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="font-size:10pt;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Minimal</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>) في وظائف المخ في الاضطرابات الادراكية (البصري والسمعي والمكاني)، والنشاط الزائد، والاضطرابات العقلية، صعوبة الاداء الوظيفي). ومن الجدير بالذكر أن الاضطرابات في وظائف المخ تنعكس سلبيا على العمليات العقلية، مما يعوق اكتساب الخبرات التربوية وتطبيقها والاستفادة منها، بل يؤدي إلى قصور في النمو الانفعالي والاجتماعي ونمو الشخصية العامة<a name="_ftnref6" href="http://null/#_ftn6"><span dir="ltr"><span style="font-size:16pt;font-family:'Times New Roman','serif';">[6]</span></span></a>. </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">5- محك التربية الخاصة: ويرتبط بالمحك السابق ومفاده أن ذوي صعوبات التعلم لا تصلح لهم طرق التدريس المتبعة مع التلاميذ العاديين، فضلا عن عدم صلاحية الطرق المتبعة مع المعاقين، وإنما يتعين توفير لون من التربية الخاصة من حيث (التشخيص والتصنيف والتعليم) يختلف عن الفئات السابقة. </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">كما توجد ثلاثة جوانب أساسية لابد أن تؤخذ في الحسبان عند دراسة صعوبات التعلم، التي تعدّ عائقا نفسيا وعصبيا يتدخل في تعلم الكلام، واللغة المكتوبة، أو الإدراك والمعرفة، أو السلوك  الحركي. وهذه الجوانب هي: </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">‌أ.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                      </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ظهور تباعد بين سلوكيات محددة لدى الطفل وبين تحصيله الدراسي؛ أي التباعد بين القدرة والتحصيل.</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">‌ب.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                 </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">عدم تعلم الطفل باستخدام الطرق والمواد التعليمية (الملائمة لمعظم الأطفال) مما يستدعي توفير إجراءات خاصة به.</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">‌ج.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أن صعوبات التعلم ليست ناتجة بشكل أساسي عن تخلف عقلي شديد، أو إعاقات حسية، أو مشكلات انفعالية، أو نقص في فرص التعليم.</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><font face="Times New Roman"> </font></span><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">حادي عشر: الأسلوب الأمثل لمواجهة صعوبات التعلم لدى الأطفال:</span></u></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">إن مجال صعوبات التعلم من المجالات الحديثة نسبيا في ميدان التربية الخاصة‏،‏ حيث يتعرض الأطفال لأنواع مختلفة من الصعوبات تقف عقبة في طريق تقدمهم العملي مؤدية إلى الفشل التعليمي أو التسرب من المدرسة في المراحل التعليمية المختلفة إذا لم يتم مواجهتها والتغلب عليها‏..‏ والأطفال ذوو صعوبات التعلم أصبح لهم برامج تربوية خاصة بهم تساعدهم علي مواجهة مشكلاتهم التعليمية والتي تختلف في طبيعتها عن مشكلات غيرهم من الأطفال‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">إن صعوبات التعلم تعد من الإعاقة التي تؤثر في مجالات الحياة المختلفة وتلازم الإنسان مدي الحياة وعدم القدرة علي تكوين صداقات وحياة اجتماعية ناجحة وهذا ما يجب أن يدركه المعلم، والوالدان، والأخصائي، وجميع من يتعامل مع الطفل‏؛‏ </span><span style="font-size:16pt;font-family:Wingdings;"><span>Ø<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">المعلم:</span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> يمكن الحذر من صعوبات التعلم، بطريقة غير مباشرة، عن طريق ملاحظة أي تأخر في نمو مهارات الطفل. فمثلاً؛ إن وجود تأخر يعادل مرحلتين دراسيتين اثنتين (كأن يكون الطفل في السنة الابتدائية الرابعة ، لكنه يقرأ مثلاً في مستوى طلاب السنة الابتدائية الثانية في مدرسته) يُعد تأخراً كبيراً. إن على معلم الطفل أن يعرف نقاط الضعف والقوة لديه من أجل إعداد برنامج تعلمي خاص به<a name="_ftnref7" href="http://null/#_ftn7"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;font-family:'Times New Roman','serif';">[7]</span></span></span></span></a>.</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">و</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">للمعلم دوره في اكتشاف صعوبات التعلم؛ إذ كلما اكتسب المعلم القدرة على فهم تلاميذه ومستوياتهم الذهنية والمعرفية الفعلية، ومشاكلهم الإدراكية، كلما أصبح أكثر فهماً وتمييزاً للفئات المختلفة من التلاميذ مما سيساعد ذلك على سرعة تقديم الخدمات التعليمية المناسبة. فكلما أسرع المعلم بتحويل ذوي الاحتياجات الخاصة إلى إدارة المدرسة أو المرشد التربوي، كلما استطاع الآخرون،كل في مجال اختصاصه، القيام بما يخدم هؤلاء التلاميذ. لذا فإن اكتساب المعلم الإدراك والفهم الكافي لموضوع صعوبات التعلم أمر ضروري وهام جداً، فالمعلم هو الشخص الذي يتعامل مباشرة مع التلاميذ، وهو أول من يستطيع أن يلاحظ ويرصد ومن ثم يتصل بالجهة المعنية كي تتخذ الإجراء اللازم. ولمعلمة المادة دور كبير في مساعدة التلاميذ ذوي الصعوبات التعلمية بالإضافة إلى الدور الذي تقوم به معلمة التربية الخاصة بالمدرسة. فبينما يعطى التلميذ بعض المساعدة والتعليم العلاجي لفترة محددة قد لا تزيد للبعض منهم على حصتين أسبوعيا أو حسب حاجة التلميذ، فإن التلميذ يتلقى تعليمه مع باقي أقرانه في غرفة الصف معظم اليوم الدراسي. ولذا فإن للمعلمتين دورا في تعليم هؤلاء التلاميذ وتنمية قدراتهم. وتعد أدوار المعلمتين مكملة لبعضها بعضا. وفيما يأتي عرض لدور كل من معلمة المادة و معلمة التربية الخاصة :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>أ‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">دور معلمة المادة: </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- اكتشاف نواحي القوة والضعف لدى التلاميذ وإعداد برامج إثراء أو تقوية أو علاج لها.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- خلق جو من التعاون بين التلميذ وبين المعلمة .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- تشجيع التلميذ على اكتشاف العلاقات المختلفة بين المواد المتعلمة الجديدة وبين المعلومات القديمة، وذلك من أجل تسهيل عملية الانتقال بحيث تكون قدرة التلميذ على التحصيل أفضل.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- تقييم الصفات المميزة للمادة الجديدة والتأكد من فهم التلميذ لها وأن يربطها بمعلومات سابقة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- الاهتمام بأن تكون المادة المتعلمة ذات معنى ومفهومة من قبل التلميذ لمساعدته على التعلم.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- التعرف على استراتيجيات التعلم لدى التلميذ وتدريبه على استخدامها، واستخدام استراتيجيات تعليمية تناسبه.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- استخدام الوسائل التعليمية المختلفة كالسمعية والبصرية والمحسوسة المناسبة للدرس لإيصال المعلومة بطريقة أفضل وأسرع. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- ضرورة جلوس التلميذ في الصف الأمامي المواجه للسبورة ، بعيداً عن كل ما يشتت الانتباه. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">‌<span>   </span>- مراعاة الفروق الفردية لكل التلاميذ. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">‌<span>   </span>- تكليف التلميذ بعمل أنشطة خاصة به ومناسبة لقدراته ومتابعته.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- التعاون مع معلمة التربية الخاصة في وضع الخطة التربوية الفردية للتلاميذ ذوي صعوبات التعلم <span>  </span>ومتابعتها.والخطة التربوية هي خطة توضع لكل تلميذ لديه صعوبة تعلمية ما لتحديد الأهداف التي سيتم تحقيقها. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>                 </span>- تعزيز نجاح وتحسن أداء التلميذ.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>- التعاون مع معلمة التربية الخاصة عند تواجد الأخيرة داخل غرفة الصف لمساعدة التلاميذ الذين قد لا <span>  </span>يحتاجون لتعليم فردي أو في مجموعات صغيرة في غرفة خاصة. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>- إشراك التلميذ في الأنشطة المختلفة بالمدرسة، وتكليفه بالقيام ببعض الأعمال البسيطة لبث الثقة في نفسه وتعويده الاعتماد على النفس.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ب- دور معلمة التربية الخاصة:أما دور معلمة التربية الخاصة فهو يتحدد فيما يلي:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- تقوم معلمة التربية الخاصة بإجراء بعض الاختبارات التشخيصية والتقييمية للوقوف على الصعوبات التي يعاني منها التلميذ وتحديدها بدقة سواءً كانت صعوبات في الإدراك أو التذكر أو غيرها من الصعوبات. ولا تكتفي بإجراء اختبار واحد لتكوين صورة شاملة عن التلميذ، بل يجب استخدام اختبارات متنوعة. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- تضع معلمة التربية الخاصة ومعلمة المادة خطة تربوية فردية تتضمن الأهداف المراد أن يحققها التلميذ. كما تتضمن الخطة أساليب العلاج، سواءً داخل الصف أو خارجه، والوسائل والأنشطة التي ستستخدم لتحقيق هذه الأهداف. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- تقوم معلمة التربية الخاصة باستخدام غرفة مصادر التعلم أو أي غرفة أخرى بالمدرسة لتقديم العون الكافي للطالب. ويكون التعليم فردياً أو في مجموعات صغيرة وذلك حسب حاجة كل طالب ومدى شدة الصعوبة لديه. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- وقد تقوم معلمة التربية الخاصة داخل غرفة الصف بمساعدة التلميذ ذي الصعوبة التعلمية البسيطة أو الذي حقق بعض التحسن بعد التعليم العلاجي الفردي الذي أعطي له بشكل منفرد. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- تضع معلمة التربية الخاصة بعض البرامج التربوية للطلاب الذين يعانون من صعوبات تعلمية، وتحتوي هذه البرامج على نشاطات موجهة نحو تطوير نمو التلميذ وقدراته المختلفة من حسية وإدراكية ولغوية وكتابية وتطوير مهارات ومفاهيم التلميذ الاجتماعية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ج- إرشادات إلى معلم صعوبات التعلم في التعامل مع هذه الفئة:<br />
<span>        </span>- تقبل الطفل كما هو ، ولا تنتظر منه المستحيل.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>        </span>- لا تصدر أحكاماً في البداية ،ولتكن واضحا فيما تريد ومالا تريد.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>        </span>- اجعل التلميذ يشعر باهتمامك به كإنسان له خصوصياته.<br />
<span>        </span>- أعطه الحرية في طرح الأسئلة دون الخوف من الضحك عليه.<br />
<span>        </span>- شجعه على التحدث عن مشكلته ونقاط ضعفه.<br />
<span>        </span>- خطط الدروس بعناية، من شأنه الوصول إلى الهدف.<br />
<span>        </span>- انتقل من المادي والمحسوس إلى المجرد والمعنوي قدر الإمكان، وتأكد أن التلميذ قد تعلم ما تعلمه له، ولا تنسى ربط الخبرات الجديدة بالقديمة.<br />
<span>        </span>- التأكد من أن التلميذ يعرف ما هو مطلوب منه بخصوص الواجب ولا تثقل عليه بكثرة الواجبات.<br />
<span>        </span>- لا تنخدع بهز التلميذ لرأسه،فليس هذا بالضرورة الفهم،ربما ينم عن الملل أو الخوف من سؤاله.<br />
<span>        </span>- اختيار الاستراتيجيات المناسبة لهؤلاء التلاميذ والحرص على التقيد بالخطوات.<br />
<span>        </span>- لكل تلميذ فروق فردية يختلف بها عن أقرانه لذلك يجب عليك مراعاة ذلك.<br />
<span>        </span>- المرونة في إعطاء الدرجة للتلميذ ،حتى لا تنحط ذاته، وعدم ملأ ورقة التلميذ بالخطوط الحمراء أثناء التصحيح.<br />
<span>        </span>- تجنب إعطاء التلميذ كلمات كثيرة ليتعلمها من أنماط تهجئة مختلفة. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>       </span>- يجب أن تفرق بين ما يقدمه التلميذ في القراءة وما يقدمه في الكتابة.<br />
<span>       </span>- لا تطلب من التلميذ أن يقرأ دائماً قراءة جهرية، حاول أن تبادله الدور.<br />
<span>       </span>- ابتعد عن الكلمات القاسية مثل غبي أو متخلف أو كسول ،أو التأفف من استجابة التلميذ الخاطئة، فهي كفيلة بجرح الأنا لديه.<br />
<span>       </span>- تأكد من أن تكتب بخط واضح على السبورة أو الدفتر ،وخصوصاً إذا كنت تطلب منه نسخ ما تكتب.<br />
<span>       </span>- كن طيباً ودوداً مرحاً عطوفاً فهذه الصفات من شأنها خلق الأمان للتلمذ وبالتالي النجاح.<br />
<span>       </span>- توقف إذا أحسست بأن الجو الدراسي بدأ يأخذ جانب الملل.<br />
<span>       </span>- لا تنسى التغذية الراجعة قبل بداية الدرس.<br />
<span>       </span>- تحدث ببطء ووضوح وواجه التلميذ ولا مانع من إعادة الشرح.<br />
<span>       </span>- أدخل على التعليم بعض التلميحات البصرية كالصور والرسوم والمخططات.<br />
<span>       </span>- التدرج في تعقيد التعليمات المطلوبة من التلميذ.<br />
<span>       </span>- التعاون مع معلم الفصل وأعضاء اللجنة الخاصة بصعوبات التعلم.<br />
<span>       </span>- حاول أن تنمي نقاط القوة لدى التلميذ وحاول أن تبتعد عن إثارة نقاط الضعف.<br />
<span>       </span>- عند انتهاء الخطة لا تبتعد عن التلميذ بل عليك المشاركة في تقييمه فأنت أقرب شخص له بحكم ملازمتك له.<br />
<span>       </span>- استفد من اللوائح التي تساعد هؤلاء التلاميذ قدر الإمكان .<br />
<span>       </span>- لا تنسى تعزيز التلميذ وخصوصاً الجانب المعنوي.<br />
<span>       </span>- التدريب على التعبير الشفوي مع الصغار والكتابي مع الكبار يساعد على القراءة من جهة والتهجئة من جهة أخرى.</span><span style="font-size:16pt;font-family:Wingdings;"><span>Ø<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الوالدان:</span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> على الوالدين التعرف علي القدرات والصعوبات التعليمية لدي طفلهما ليعرفا أنواع الأنشطة التي تقوي لديه جوانب الضعف وتدعم القوة وبالتالي تعزز نمو الطفل وتقلل من الضغط وحالات الفشل التي قد يقع فيها‏.‏ ومن دور الوالدين تجاه طفلهما ذي صعوبات التعلم‏:‏</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>‏<span> </span>*‏ القراءة المستمرة عن صعوبات التعلم والتعرف علي أسس التدريب والتعامل المتبعة للوقوف على الأسلوب الأمثل لفهم المشكلة‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span></span>*‏ التعرف على نقاط القوة والضعف لدى الطفل بالتشخيص من خلال الأخصائيين<a name="_ftnref8" href="http://null/#_ftn8"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;font-family:'Times New Roman','serif';">[8]</span></span></span></span></a> أو معلم صعوبات التعلم، وعليهما ألا يخجلا من أن يسألا عن أي مصطلحات أو أسماء لا يعرفانها‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏<span> </span>*‏ إيجاد علاقة قوية بينهما وبين معلم الطفل أو أي أخصائي له علاقة به‏.‏<br />
‏<span>      </span>*‏ الاتصال الدائم بالمدرسة لمعرفة مستوى الطفل.إن الوالدين لهما تأثير مهم علي تقدم الطفل من خلال القدرة والتنظيم مثلا‏:‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span></span>*‏ ألا يعطي الوالدان <span> </span>الطفل العديد من الأعمال في وقت واحد، بل عليهما أن يعطياه وقتا كافيا لإنهاء العمل، ولا يتوقعا منه الكمال.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span></span>*‏ يوضح له الوالدان طريقة القيام بالعمل؛ بأن يقوما به أمامه ويشرحا له ما يريدان منه، ويكررا العمل عدة مرات قبل أن يطلبا منه القيام به‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يضعان قوانين وأنظمة في البيت بأن كل شيء يجب أن يرد إلى مكانه بعد استخدامه وعلى جميع أفراد الأسرة اتباع تلك القوانين حيث إن الطفل يتعلم من القدوة.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يتنبهان لعمر الطفل عندما يطلبان منه مهمة معينة حتى تكون مناسبة لقدراته‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏حرمان الطفل من الأشياء التي لم يعدها إلى أماكنها مدة معينة إذا لم يلتزم بإعادتها، أو ألا يشتريا له شيئا جديدا، <span> </span>أو يدعانه يدفع قيمة ما أضاعه‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يكافئانه إذا أعاد ما استخدمه وإذا انتهي من العمل المطلوب منه من حيث القدرة على التذكر.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يتأكدان من أن أجهزة السمع لدى الطفل تعمل بشكل جيد.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يعطيانه بعض الرسائل الشفهية ليوصلها لغيره كتدريب لذاكرته ثم يزودها تدريجيا‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يدعان الطفل يلعب ألعابا تحتاج إلى تركيز وبها عدد قليل من النماذج ثم يزيدان عدد النماذج تدريجيا‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يعطيان الطفل مجموعة من الكلمات‏ ( كأشياء‏، أماكن،‏ أشخاص‏ ) .</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يدعانه يذكر لهما كلمات تحمل المعنى نفسه.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ في نهاية اليوم أو نهاية رحلة أو بعد قراءة قصة يدعان الطفل يذكر ما مر به من أحداث‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يتأكدان أنه ينظر إلى مصدر المعلومة المعطاة ويكون قريبا منها أثناء إعطاء التوجيهات‏[‏كالنظر إلى عينيه وقت إعطائه المعلومة‏]‏.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يتكلمان بصوت واضح ومرتفع بشكل كاف يمكنه من سماعهما بوضوح ولا يسرعان في الحديث‏.‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يعلمان الطفل مهارات الاستماع الجيد والانتباه‏،‏ كأن يقولا له‏:(‏ أوقف ما يشغلك‏،‏ انظر <span> </span>إلى الشخص الذي يحدثك‏،‏ حاول أن تدون بعض الملاحظات‏،‏ اسأل عن أي شيء لا تفهمه‏)‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يستخدمان مصطلحات الاتجاهات بشكل دائم في الحديث مع الطفل أمثال فوق‏،‏ تحت‏،‏ داخل في الصندوق‏.‏‏</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ لا يقارنان الطفل بإخوانه أو أصدقائه خاصة أمامهم.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">‏*‏ يدعانه يقرأ بصوت مرتفع كل يوم ليصححا له أخطاءه.</span><span style="font-size:16pt;font-family:Wingdings;"><span>Ø<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></span></span><span dir="rtl"></span><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الأخصائي:</span></u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"> يمر الأطفال، خلال نموهم، بمراحل أو علامات مميزة، مثل نطق الكلمة الأولى، وأول محاولة للمشي، وغيرها. وعادة ما ينتظر الآباء والأطباء هذه العلامات المميزة للنمو، للتأكد من عدم وجود عوائق تؤخر النمو المعتاد للطفل. إن وسيلة الملاحظة مهمة لأنها هي إحدى العلامات المنبهة، بطريقة غير رسمية (غير مهنية)، لكن التشخيص الفعلي لصعوبات التعلم يكون على يد مختص باستخدام الاختبارات القياسية العامة ليتم مقارنه مستوى الطفل بالمستوى المعتاد لأقرانه في العمر والذكاء. وفي الحقيقة يندر وجود هذه الاختبارات القياسية في الدول العربية!؛ حيث لا تعتمد نتائج الاختبار على مجرد قدرات الطفل الفعلية، بل كذلك على مدى دقة هذه الاختبارات، وقدرة الطفل على الانتباه، وفهم الأسئلة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ويتم التعامل مع هذه المشكلة بعمل برنامج تعديل سلوك.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span></span><span>     </span>إن الدراسات والأبحاث المختلفة قد أوضحت أن العديد من ذوي صعوبات التعلم الذين حصلوا علي تعليم أكاديمي (فقط) خلال حياتهم المدرسية وتخرجوا في المرحلة الثانوية لن يكونوا مؤهلين بشكل كاف لدخول الجامعة ولا دخول المدارس التأهيلية المختلفة أو التفاعل مع الحياة العملية‏،‏ ولهذا يجب التخطيط مسبقا لعملية الانتقال التي سوف يتعرض لها ذوو صعوبات التعلم عند الخروج من الحياة المدرسية إلى العالم الخارجي ، والتخطيط للخيارات المتعددة لتوجيه التلميذ واتخاذ القرار الذي يساعد على إلحاقه بالجامعة أو حصوله علي عمل وانخراطه في الحياة العملية أو توجيهه نحو التعليم المهني‏،‏ وعند اتخاذ مثل هذا القرار يجب أن يوضع في الاعتبار ميول التلميذ ليكون مشاركا في قرار كهذا‏<a name="_ftnref9" href="http://null/#_ftn9"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;font-family:'Times New Roman','serif';">[9]</span></span></span></span></a>.‏</span><strong><font color="#6f6f6f"><span class="title-grey1"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ثاني عشر: الوقاية من صعوبات التعلم&#8230; رؤية لأسر الفئات</span></span><span dir="ltr"></span><span class="title-grey1"><span style="font-size:16pt;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span></span><span class="title-grey1"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الخاصة: </span></span></font></strong><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إن القارئ المتبصر بصعوبات التعلم والعوامل</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التي تسهم في إيجادها قد يجد أن عوامل صعوبات التعلم تحمل وجهين، الوجه الأول سببي</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أو ارتباطي أما الوجه الثاني فهو وقائي بمعنى أنه من معرفة السبب تعرف العلاج أو</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الوقاية إذا صح التعبير.</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">نبدأ من الالتهابات والأمراض التي تصيب الأم أثناء فترة الحمل إذ يجب أن تتوجه</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الرعاية الصحية إلى الأم في تلك الفترة، ويجب أيضا امتناع الأم عن التدخين الذي يقال</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">انه يضيق الرحم والأوعية المشيميه إذ يقل إمكان نقل الغذاء للجنين وهذا بدوره يؤثر</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بشكل مباشر على الجنين أثناء تكون المراكز الدماغية الخاصة باللغة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><br />
</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إن عدم</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التوافق بين زمرة دم الأم وزمرة دم الأب &#8220;العامل الريزيسي&#8221;(</span><b><span style="font-size:10pt;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">RH</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>)واختلال الغدد الصماء</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>&#8220;قصور الغدة الدرقية، والسكري &#8221; والتعرض للأشعة، وعمر الأم عند الولادة، والمقدرة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">على الولادة والاستعداد لها والعقاقير والحصبة الألمانية، ونقص الأوكسجين والحوادث</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">كلها أمور تستوجب التأكد منها بشكل متواصل منعا لتأثر الجنين بأحدها. أيضا أن تناول</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الكحول قد ينتج أطفالا محدودين في قدرتهم المعرفية. ويمكن القول ان هناك ارتباطا</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بين التناول الكثيف للكحول والتدخين وبين مشكلات القراءة وانخفاض النسب الذكائية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أيضا يجب تجنب التأثيرات الولادية السلبية إلى أبعد حد ممكن مثل تأثيرات ولادات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الخداج أو استخدام الملقط في سحب رأس الوليد أو طول مخاض الولادة إذ ينظر إلى تلك</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">العوامل على أنها عوامل تسهم في إيجاد الصعوبات التعليمية من خلال تأثر دماغ الجنين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">المباشر بتلك العوامل.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إن مؤثرات ما بعد الولادة لا تقل أهمية عن مؤثرات ما قبل الولادة وأثنائها ذلك</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أن والمواد الكيماوية مثل الرصاص والمضافات للأطعمة والسكر المعالج</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">والبيض والقمح والحليب تدل على ارتباط تجريبي بينها وبين صعوبات التعلم.</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">هناك أيضا بعض العوامل الكيماوية التي يجب الوقاية منها ما أمكن مثل سوء</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التغذية والغذاء &#8220;نقص البروتين والسعرات والفيتامينات&#8221;، وأيضا بتوفير الأمان الجسدي</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">فتقارير السقطات، وإصابات الرأس، وأذى الدماغ، ورضات الرأس، والعواقب الأخرى، والحوادث المؤسفة فيأماكن اللعب، كثيرا ما تظهر في السجلات السريرية لأطفال صعوبات التعلم.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يجب أن تتوجه</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الرعاية إلى التهابات الأذن الوسطى عندما تقع لما لها من تأثير على المعالجة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">السمعية المهمة جدا في اكتساب مهارات التعلم السمعية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>6.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ولا ننسى مشكلات النظر</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>7.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ولا ننسى الحساسيات </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>8.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ولا ننسى العلاج بالعقاقير وتأثيراتها الجانبية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>9.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">لابد أيضا من وجود تنبيه لغوي بيئي سليم فيجب أن نكلم الطفل بلغة واضحة سليمة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">معبرة. ولكي نتجنب كثيرا صعوبات التعلم نجد أنفسنا ملزمين بتدريب حواس الطفل منذ</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">نعومة أظفاره فندربه على التمييز الصوتي وعلى تمييز الأشكال والحجوم والألوان</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتصنيفها ذلك أن أي خلل في الجوانب الإدراكية البصرية أو السمعية يسهم بمستوى ذي</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">دلالة في إيجاد صعوبات تعلمية كثيرة.</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>10.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                    </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إن البيئة التربوية السليمة هي بيئة محفزة لتعلم صحيح، وإن إخفاق الأطفال ذوي</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبات التعلم في المدرسة هو نتاج التفاعل بين ذوات الطلاب قوة أو ضعفا وبين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">العوامل الخاصة التي يواجهونها في غرفة الصف بما فيها الفروق الفردية بين المعلمين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">والمتعلمين التي يجب مراعاتها، واختلاف طرق التدريس ويتضمن ذلك التفاعل الإيجابي</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بين حاجات الطفل التعليمية والوسائل المتاحة في غرفة الصف بالإضافة إلى ضرورة توفر</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">طرق ووسائل تدريس ملائمة وفعالة تستثير قدرات التلاميذ الكامنة. إن مراعاة نموذج</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التعلم الخاص بالطالب &#8220;الكلي أو التحليلي&#8221; هو من أهم الأمور على الإطلاق التي يجب</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مراعاتها للبدء بأي برنامج علاجي.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مما سبق نقول إن المربين واختصاصيي صعوبات التعلم يتعاملون مع قدرات محدودة يجب توفير أفضل الطرق والأساليب للتعامل معها منذ البداية</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وعدم الانتظار إلى حين تتضاعف المشكلة وتضاف إلى المشكلة المطروحة مشكلات مصاحبة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"><span dir="ltr"></span> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مثل انعدام الثقة بالنفس واضطراب نقص الانتباه والنشاط الزائد&#8230;<a name="_ftnref10" href="http://null/#_ftn10"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';">[10]</span></span></span></span></a></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><font color="#606060">ثالث عشر: تربية خاصة تقوم أساسا على الخطط التربوية الفردية لمواجهة صعوبات التعلم: </font></span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتشكل صعوبات التعلم أحد العوامل الرئيسية التي تؤدي إلى صعوبة وتعثر في التحصيل الدراسي لدى بعض تلاميذ المرحلة الابتدائية أو الحلقة الأولى من التعليم الأساسي وعدم قدرتهم على التكيف مع المقررات الدراسية في المراحل الأعلى من المدرسة. وبالتالي يشكل ذلك هدراً في الكفاءة الداخلية للتعليم ، وهذا ما حدا ببعض الوزارات إلى تبني برنامج معالجة صعوبات التعلم. ومن الأسباب الأخرى التي دفعت الوزارة لتطبيق البرنامج هو اعتقاد البعض من المربين بأن موقع فئة التلاميذ الذين يعانون من بعض المشكلات أو الصعوبات التعلمية أو ذوي الإعاقات السمعية والبصرية البسيطة ليس مدارس التعليم الأساسي أو العام بل مدارس التربية الخاصة على أساس عدم مقدرتهم على مسايرة المنهاج المدرسي في تلك المدارس مما يؤدي إلى فشلهم في أداء المهارات المرتبطة بنجاحهم في بعض المواد الدراسية، ونتيجة لهذا يتم فصلهم أو تحويلهم إلى دراسات تعليم الكبار، أو المطالبة بتحويلهم إلى مدارس التربية الخاصة. ومن هذا المنطلق فقد أقرت هذه الوزارات تطبيق هذا البرنامج في مدارس التعليم الأساسي.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">وهكذا؛ </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">لا بد من تحري الدقة في تشخيص هذه الفئة؛ لأن الغرض الأساسي من التشخيص هو وضع برامج تربوية على أسس علمية صحيحة تستفيد من نقاط القوة لدى الطفل في محاولة تلبية احتياجاته؛عن طريق:</span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">توظيف الأساليب التدريسية </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">توظيف الأساليب التعليمية </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">توظيف الاستراتيجيات التدريسية</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">توظيف الاستراتيجيات التعليمية</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أخذ احتياجات الطفل، (غير الأكاديمية) كالنفسية والوجدانية، في الحسبان.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أما البرامج فإن التربية الخاصة تقوم أساسا على الخطط التربوية الفردية. ولا يقصد من هذه الخطط أخذ احتياجات كل فرد في الحسبان، ولو درس الأطفال على شكل مجموعات صغيرة (بين </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">3 </span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">و </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">5</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">) مثلا. فالخطة الفردية مبنية على نتائج التشخيص، وتسير وفق أهداف دقيقة متناسقة تؤدي في النهاية إلى هدف عام مقتضاه ما يأتي:</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أ- رفع مستوى التعلم لدى الطفل هي نقطة الارتكاز التي تدور حولها جميع الإجراءات الأخرى.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ب- شمول البرنامج لمهارات متنوعة ومختلفة يدرسها الطفل ويتدرب عليها ليكتسب الثقة في النفس، والمثابرة، والمبادرة في التعلم، والرغبة في التحصيل، والقدرة على التعامل مع الآخرين، وكسب الأصدقاء.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ج- تنوع الأساليب والمواد والاستراتيجيات ليتناسب كل منها مع كل طفل وفي كل ظرف.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">د- اتسام البرنامج بطابع التطبيق في مجالات الحياة العلمية اليومية، وعدم التركيز على التحليل فقط.</span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">هـ- أن يكون الطفل شريكا في وضع أهداف البرنامج؛ فهذا سيجعله أكثر رغبة في المضي في التعلم، وأكثر التزاما بالأهداف، ويكشف للمعلم رغبات واحتياجات ذلك الطفل<a name="_ftnref11" href="http://null/#_ftn11"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;font-family:'Times New Roman','serif';">[11]</span></span></span></span></a>.</span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">رابع عشر: الطرائق المستخدمة لتدريس ذوي صعوبات التعلم:</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> رغم أن هذه المشكلة تزعج الأهل أو المعلمين في المدرسة العادية، فإن التعامل معها بأسلوب العقاب قد يفاقم المشكلة؛ لأن إرغام الطفل على أداء شيء لا يستطيع عمله يضع عليه عبئًا سيحاول بأي شكل التخلص منه، وهذا ما يؤدي ببعض الأطفال الذين لا يتم اكتشافهم أو تشخيصهم بشكل صحيح للهروب من المدرسة (وهذا ما يحدث غالبًا مع ذوي صعوبات التعلم أيضًا إذا لم يتم تشخيصهم في الوقت المناسب). </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وليست المشكلات الدراسية هي المشكلات الوحيدة، بل إن العديد من المظاهر السلوكية أيضًا تظهر لدى هؤلاء الأطفال؛ بسبب عدم التعامل معهم بشكل صحيح مثل العدوان اللفظي والجسدي، الانسحاب والانطواء، مصاحبة رفاق السوء والانحراف، اعتنافهم شخصية نعم سيدي.. فرغم أن المشكلة تبدو بسيطة، فإن عدم النجاح في تداركها وحلِّها مبكرًا قد ينذر بمشاكل حقيقية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتختلف طرائق التدريس التي تستخدمها معلمة التربية الخاصة قليلاً عن تلك المستخدمة في غرفة الصف العادي، وتكون هذه الطرق أكثر مرونة وتنوعا لتناسب الصعوبة التي يراد معالجتها. وتستخدم معلمة التربية الخاصة وسائل تعليمية وطرق تدريس تعتمد على وسائل سمعية وبصرية ومحسوسة. وتتنوع الوسائل والطرق لتراعي إستراتيجيات التعلم المختلفة لدى التلاميذ، وذلك حتى لا يصاب التلميذ بالملل وتشتت الذهن أو بالإحباط والقلق والتوتر إذ قد يعيق كل هذا عملية التعلم لدى التلميذ وقد تؤدي به بالتالي إلى الفشل.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تقسم العملية العلاجية إلى خطوات صغيرة بحيث تشتمل كل خطوة على استجابة محددة قبل الانتقال إلى الخطوة التالية. ولا تستطيع المعلمة الانتقال من هدف إلى آخر إلا بعد إتقان التلميذ للهدف الذي يسبقه. وتختلف الفترة الزمنية لتحقيق الهدف العام من تلميذ إلى آخر، فهناك من يحتاج إلى فترة أطول من الآخرين وقد تطول المدة لدى بعض منهم. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتتضمن الخطة الموجهة للتلاميذ الذين يعانون من صعوبات التعلم في المدارس المنفذ فيها البرنامج الخطوات الإجرائية الآتية:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>1)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تحدد معلمات الصف التلاميذ، وذلك من خلال ملاحظة سلوكيات التلاميذ وأدائهم للمهارات المختلفة المستخدمة في كل من مادتي اللغة العربية والرياضيات أو إحداهما، وإحالتهم <span> </span>إلى معلمة التربية الخاصة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>2)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مشاهدة معلمة التربية الخاصة لبعض الحصص وملاحظة أداء التلاميذ داخل مجموعاتهم في صفوفهم العادية وذلك لدراسة حالتهم بدقة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>3)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تطبيق بعض الاختبارات التشخيصية والتقييمية المختلفة كالاختبارات الإدراكية والاختبارات العصبية النفسية والاختبارات الأكاديمية لمعرفة نواحي الضعف والقوة عند هؤلاء التلاميذ، وذلك لتحديد الصعوبة بشكل أكثر دقة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>4)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تقوم اللجنة المدرسية المسؤولة عن متابعة برنامج معالجة صعوبات التعلم بالمدرسة بإعداد تقرير. وتتكون هذه اللجنة من: مديرة المدرسة، والمرشدة التربوية، والمعلمات الأوائل للطورين الأول والثاني، ومعلمة التربية الخاصة. وهذا التقرير الخاص بالتلميذ توضع فيه نتائج التقييم ، وهو يوضح؛</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">حالة التلميذ بدقة. </span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الصعوبة التي يعاني منها التلميذ. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مستوى أدائه للمهارات المختلفة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وصف الوضع الاجتماعي والاقتصادي والصحي للاطلاع على العوامل الأسرية التي قد تؤثر في عملية التعلم لدى التلميذ والتي قد تكون من أحد الأسباب التي قد تساعد على ظهور صعوبة تعلمية لديه. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ملاحظات معلمات الطور التعليمي (المجال) الذي مر به، ومعلمة التربية الخاصة، والمرشدة التربوية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">نتائج الاختبارات التشخيصية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">نوع المساعدة التي يحتاج إليها التلميذ، سواءً داخل أو خارج الصف، أو مساعدة المرشدة التربوية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>5)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وضع خطة تربوية فردية خاصة بكل طالب لديه صعوبة أو صعوبات تعلمية معينة، بحيث تحتوي هذه الخطة على الأهداف العامة المراد تحقيقها في فترة زمنية محددة، ويجب التأكيد هنا على أنه من الضروري أن توضع الأهداف العامة في هذه الخطة من قبل معلمة المادة، ومعلمة التربية الخاصة، وذلك تأكيداً على ما ذكر سابقاً أن مساعدة هذا التلميذ إنما هي مسؤولية المعلمتين. كما تحوي الخطة أساليب العلاج(داخل أو خارج الصف)، والوسائل والأنشطة التي سوف تستخدم لتحقيق الأهداف الموضوعة. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>6)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عقد اجتماع مع ولي أمر التلميذ لتعريفه بحالة التلميذ والصعوبة التي يعاني منها وكيفية التغلب عليها. ويتم في هذا الاجتماع تعريف ولي الأمر بالخدمات التي تقدمها المدرسة للتلاميذ ذوي الصعوبات التعلمية ودور الأسرة في مساعدة الأبناء اجتماعياً أو نفسياً أو دراسياً. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>7)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إصدار مطوية توضح مفهوم صعوبات التعلم وأهم خصائص الأطفال ذوي صعوبات التعلم، بالإضافة إلى بعض الإرشادات لأسر التلاميذ ذوي صعوبات التعلم بأسلوب بسيط وواضح. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span> <img src='http://s.wordpress.com/wp-includes/images/smilies/icon_cool.gif' alt='8)' class='wp-smiley' /> <span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يتم فتح صف خاص أو استخدام أحد الغرف في المدرسة كغرفة مصادر التعلم إن أمكن لاستقبال الطلبة ذوي صعوبات التعلم الذين يحتاجون إلى التعليم الفردي ضمن جدول يحدد الحصص خلال الأسبوع. أو يتم تقسيم الطلبة إلى مجموعات صغيرة( من 4 إلى 5 طلاب) وذلك حسب ما يناسب كل حالة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>9)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عمل مشاغل ( ورشات) تدريبية لرفع كفاءة المعلمات وتزويدهن بالمهارات اللازمة لمساعدة التلاميذ ذوي الصعوبات التعلمية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';"><span>10)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                  </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يتم فتح ملف لكل طالب يحتوي على:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- استمارة ملاحظة معلمات المواد</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- نماذج من الاختبارات التي أجريت للتلميذ</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- تقرير عن حالة التلميذ. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- نسخة من الخطة التربوية الفردية </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- استمارة تقييم الخطة التربوية الفردية</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- نسخة من استمارة متابعة التلميذ</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- نماذج من أعمال التلميذ </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">والهدف الرئيسي من هذا البرنامج هو توفير الخدمات التعليمية المناسبة للتلاميذ، ومنحهم فرصا تعليمية متكافئة، ومراعاة الفروق الفردية في القدرات لدى التلاميذ، ومساعدتهم على التغلب على بعض المشكلات التي قد تؤثر على عملية التحصيل الدراسي فتؤثر بالتالي على نجاحهم في الحياة داخل المدرسة وخارجها.<b><u></u></b></span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">خامس عشر: تجربة عربية في معالجة صعوبات التعلم في مدارس التعليم الأساسي</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">: نأتي بهذه التجربة كمثال لما يجري في العالم العربي من اهتمام بهذا الجانب؛ إنها تجربة من دولة عُمان. وهذه هي الخطوات الإجرائية التي أقدمت عليها وزارة التربية <span> </span>في مجال تطبيق البرنامج؛ ففي العام الدراسي </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2000/2001م</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> تمت تجربة تطبيق البرنامج في مدرستين من مدارس التعليم الأساسي بمنطقة جنوب الباطنة (في مدرسة الطفيل بن عمرو والوشيل). وفي العام الدراسي الموالي له تم إضافة مدرسة ثالثة في المنطقة (هي مدرسة وادي المعاول للتعليم الأساسي)، وثلاثة مدارس أخرى في محافظة مسقط (وهي مدرسة السيب- الكوثر- والبيان للتعليم الأساسي). بعدها قامت اللجنة الرئيسة للسياسات التربوية وتطوير التعليم في اجتماعها الخامس، بتاريخ </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">7/7/2002م</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> بطرح ومناقشة تقييم البرنامج، حيث تم التأكيد على مواصلة الوزارة تطبيق هذا البرنامج والاستفادة من تجارب الدول الشقيقة والصديقة في هذا المجال والعمل على إنشاء مركز لصعوبات التعلم في السلطنة والنظر في إدخال مساقات التربية الخاصة بما فيها صعوبة التعلم في برامج إعداد المعلمين.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وفي العام الدراسي </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2002/2003م</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> تم التوسع في هذا البرنامج ليشمل (</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">9</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">) مدارس جديدة بالإضافة إلى الست المدارس السابقة. وذلك بواقع (</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">3</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">) مدارس جديدة في جنوب الباطنة + (</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">) مدرسة في شمال الباطنة +(</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">) مدرسة في الداخلية + (</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">) مدرسة في الشرقية جنوب، وبذلك يصل مجموع المدارس التي تطبق هذا البرنامج (</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">15</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">) مدرسة مع الاستمرار في إقامة الورشات المخصصة في المجال المعني.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ومن الخطوات التي نفذتها الوزارة منذ بداية البرنامج:تشكيل فريق عمل في الوزارة لمتابعة البرنامج مكون من عــدد (</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">9</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">) أعضاء واستشاريين(</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">). ومن مهام هذا الفريق:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>أ‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">  </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">متابعة برنامج معالجة صعوبات التعلم بمدارس الحلقة الأولى من التعليم الأساسي</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ب‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                    </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وضع الحلول والمقترحات المناسبة للتغلب على الصعاب التي قد يواجهها البرنامج خلال العام الدراسي. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ت‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                    </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تسليط الضوء على البرنامج وترسيخ سبل التعاون بين المدرسة والأسرة بما يحقق المزيد من الرعاية لفئة الطلاب الذين يعانون من هذه المشكلات لإكسابهم المهارات المتعلقة بالتعلم.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ث‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                    </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">توفير واقتراح البرامج والورشات التدريبية للمعلمين للارتقاء بالخدمات التعليمية المناسبة لهذه الفئة من الطلاب.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ج‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">توفير معلمة تربية خاصة في كل مدرسة من المدارس المنفذ فيها البرنامج للعمل على مساعدة التلاميذ ذوي الصعوبات التعلمية بالتعاون مع الكادر التدريسي والإداري بالمدرسة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ح‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عقد دورات تدريبية عن صعوبات التعلم وكيفية التشخيص وسبل العلاج المختلفة، حضرتها معلمات التربية الخاصة وبعض معلمات المجال، والمرشدات التربويات في مدارس البرنامج.كما حضرتها أيضاً بعض مديرات المدارس والموجهات التربويات.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>خ‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إعداد نماذج استمارات للخطط الفردية العلاجية واستمارات لمتابعة تحسن مستوى التلاميذ. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';" dir="ltr"></span><b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">سادس عشر: منشور جزائري يتعلق بالرعاية التربوية للتلاميذ المتأخرين دراسيا: </span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أرسل الأمـين العــام من الأمانة العامة بوزارة التربية الوطنية الجزائرية منشورا ( للتنفيذ) مــؤرخا في </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">9</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> ماي</span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2001 </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يتعلق بالرعاية التربوية للتلاميذ المتأخرين دراسيا إلى</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">السيد مفتش أكاديمية ولاية الجزائر والسادة مديري التربية للولايات<a name="_ftnref12" href="http://null/#_ftn12"><span dir="ltr"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Times New Roman','serif';">[12]</span></span></a> ، جاء فيه:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">&#8220;بناء على توصيات الملتقيات الجهوية حول التعليم المكيف المنعقدة في شهر فيفري </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2001</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">، يشرفني أن أوافيكم بهذا المنشور الذي يحدد الإطار العام للرعاية التربوية للتلاميذ المتأخرين دراسيا، ويضع بين أيديكم مرجعا لوضع خطة مستقبلية تتضمن التكفل التدريجي بالتلاميذ الذين يعانون من تأخر دراسي رغم ما يتلقونه من معالجة تربوية لصعوبات التعلم في الحصص العادية و الاستدراكية، بهدف تجسيد تكافؤ الفرص التعليمية والتقليل من الهدر التربوي الذي يتجلى في ظاهرتي الإعادة والتسرب المدرسيين.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">&#8220;إن التلاميذ الذين يعانون من صعوبات تعليمية حادة تعوق مواصلة تمدرسهم بصفة عادية، ينبغي أ يضعوا في أقسام للتعليم المكيف لعلاج هذه الصعوبات علاجا تربويا مكثفا و ظرفيا، ينصب على مواد التعلم ( القراءة . الكتابة. الحساب)، و على المفاهيم الأساسية التي تبني عليها التعليمات الأساسية في هذه المواد ، و كلما أظهرت أداءات أي تلميذ أنه امتلك من الكفاءات ما يسمح له بمتابعة عملية التعلم في المواد المذكورة من غير عوائق تعليمية، يعاد إدماجه في قسمه العادي، و يحظى بمتابعة خاصة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">&#8220;ومن هذا المنظور، أطلب منكم العمل على اتخاذ التدابير الآتية التي تدخل حيز التنفيذ في بداية السنة الدراسية </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2002.2001</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">1. التنظيم التربوي : </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">العمل على فتح قسم على الأقل للتعليم المكيف ( ذوي الاحتياجات التربويـة الخـاصة) في كــل مقــاطعــــة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تفتيشية بالنسبة للسنة الدراسية </span><span style="color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2002.2001</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">، و يركز على تلاميذ السنة الثالثة، كما يستحسن أن يفتح هذا القسم، كلما كان ذلك ممكنا، في تجمعات<span>  </span>مدرسية لضمان استفادة أكبر عدد ممكن من التلاميذ المتأخرين دراسيا.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الحرص عـلى إدراج أقسـام الـتعليــم المكيف ضمن الخرائط التربوية للمؤسسة التي فتح بها قسم للتعليم المكيف.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">القسم الذي يفتح لا يغلق إلا بعد تقديم تقرير مسبب إلى الهيكل المعني بالإدارة المركزية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> 2. الاستكشاف. المتابعة.و الإدماج :</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>1.2<span>    </span>. الاستكشاف :</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تتشكل لجنة الاستكشاف على مستوى كل مقاطعة تفتيشية من :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مفتش التربية و التعليم الأساسي للمقاطعة، رئيسا.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مفتش أو مستشار للتوجيه المدرسي و المهني ( عضوا).</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">طبيب للصحة المدرسية ( عضوا).</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مدير مدرسة بها قسم للتعليم المكيف (عضوا).</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">معلم في قسم للتعليم المكيف (عضوا).</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Courier New';"><span>o<span style="font:7pt 'Times New Roman';">      </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">نفساني مدرسي إن أمكن (عضوا).</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2.2<span>    </span>. دور لجنة الاستكشاف :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">القيام بالكشف عن التلاميذ الذين يحتاجون إلى تعليم مكيف.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">متابعة التلاميذ في أقسام التعليم المكيف ( تربويا و نفسيا) و دراسة نتائجهم الدراسية بهدف إعادة إدماجهم في أقسامهم لتذليل الصعوبات<span>    </span>التعليمية التي قد تعترضهم.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">المساهمة في تكوين معلمي الأقسام العادية والأقسام المكيفة في الموضوعات المتعلقة بتعليم ذوي الاحتياجات التربوية الخاصة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">3.2. الإدماج : لاحظنا أن بعض التلاميذ يبقون سنة دراسية كاملة أو أكثر في قسم التعليم المكيف، و هذا يتنافى مع النظرة التربوية الصائبة للتعليم المكيف الذي هو تعليم علاجي و مكثف وظرفي، يتوجب دمج التلميذ في قسمه حين تظهر نتائج التقييم أنه تغلب على صعوبات التعلم الأساسية، وأنه قادر على مواصلة مساره التعليمي بصفة عادية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">3. التأطير التربوي : تعطى الأولوية في إسناد أقسام التعليم المكيف ( ذوي الاحتياجات التربوية الخاصة) إلى المعلمين المتخصصين الذين كونوا لهذا الغرض. في حالة عدم توفر هذا النوع من المعلمين، يسند القسم إلى معلمين عاديين، يتمتعون بكفاءة مهنية و رغبة في تعليم التلاميذ المتأخرين دراسيا، على أن يتلقوا تكوينا يخص منهجية تعليم ذوي الاحتياجات التربوية الخاصة ( التعليم المفرد، التعليم في مجموعات مصغرة)، كما أنه ينبغي أن تبرمج لهم أيام دراسية على مدار السنة باعتبارهم في حاجة إلى رعاية واهتمام خاصين.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">4. البرامج و المواقيت :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">لا يمكن تحديد برنامج مسبق لأقسام التعليم المكيف، فالبرنامج الفعلي والحقيقي ينطلق من الصعوبات التعليمية التي تعترض التلاميذ قصد معالجتها و إزالتها.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Symbol;"><span>·<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يعطى الحجم الأكبر من التوقيت إلى مواد التعلم الأسـاسية (القراءة، الكتابة، الحساب). أما المواد الأخرى فيمكن أن يتعلمها التلميذ في قسمه العادي، أو الأقسام العادية إذا كان التنظيم التربوي يسمح بذلك، و إذا تعذر هذا المسعى يتلقاها في القسم المكيف.<span>   </span></span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أؤكد على أنني أولي عناية فائقة لتنفيذ هذا المنشور&#8221;<a name="_ftnref13" href="http://null/#_ftn13"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Times New Roman','serif';">[13]</span></span></span></span></a>.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"><font face="Times New Roman"> </font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span>     </span></span><b><span style="font-size:20pt;color:maroon;font-family:'Traditional Arabic';">اضطرابات التخاطب</span></b><b><span style="font-size:20pt;color:maroon;" dir="ltr"></span></b><b><span style="font-size:14pt;color:maroon;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Communication Disorders</span></b><b><span style="font-size:14pt;color:maroon;font-family:'Traditional Arabic';"></span></b><b><span style="font-size:16pt;color:red;" dir="ltr"><font face="Times New Roman"> </font></span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> <span>        </span>التخاطب هو القدرة على توظيف المهارات اللفظية واللغوية والصوتية ومهارات الفصاحة من أجل التواصل مع الآخرين، سواءً على مستوى الاستيعاب أو التعبير. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ويحدث اضطراب في هذه المهارات عندما يفشل الشخص في توظيفها للتواصل مع الآخرين. وترتبط هذه الاضطرابات بعوامل متعددة منها:</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الضعف السمعي. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أمراض الجهاز العصبي المركزي والطرفي. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الإصابات الدماغية والشرود الذهني وانخفاض مستوى الذكاء. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">متلازمة داون. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الشق الحنكي، وغيرها من الأسباب<a name="_ftnref14" href="http://null/#_ftn14"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Times New Roman','serif';">[14]</span></span></span></span></a>. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وهناك عوامل أخرى بيئية واجتماعية ينبغي وضعها في الحسبان، وتجدر الإشارة أنه لم يتم البت في الكيفية التي تؤثر فيها جميع هذه العوامل (الأسباب) على مهارات التخاطب. لذلك نستطيع القول إن الأسباب في أغلب الأحيان غير معروفة.. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إن كثيرا من العاملين في هذا المجال يفسرون صعوبات التخاطب التي يواجهها الأطفال بالتأخر اللغوي.. أي أن الطفل، مقارنةً مع أقرانه، لا يكتسب اللغة خلال الجدول الزمني المتعارف عليه. وهذا ما يفسر الصعوبات التي يعانون منها، وهي:</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبات في فهم ما يُقال لهم. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبات في التعبير عما يريدون. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وليس من المستغرب أحياناً أن تتفوق مهارات الطفل الاستيعابية على مهاراته التعبيرية؛ إي يفهم جيدا ولكن لا يستطيع التعبير عما في خاطره. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتظهر اضطرابات الصوت لديهم في أحد هذه الأشكال أو بعضها:</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تشويه أصوات الحروف. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إبدال أصوات الحروف بأخرى. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">حذف أصوات الحروف من المقاطع والكلمات. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">انخفاض الصوت أو شدته.<span>  </span></span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">حدوث بحة صوتية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">6.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبات في إخراج أصوات الحروف (النطق). </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">7.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اضطرابات في خصائص الصوت. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">8.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تعثر في المحاولات الكلامية (التلعثم). </span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">9.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وإذا تعددت الأخطاء في إخراج أصوات الحروف فإنه قد يتعسر فهم الناس لكلامهم. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إن هؤلاء(الأشخاص الذين يعانون من اضطرابات في اللغة) يتميزون بـ:</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">عدم تمكنهم من استخدام المفردات في سياقها المناسب </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">استخدام تراكيب نحوية وصرفية خاطئة<a name="_ftnref15" href="http://null/#_ftn15"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Times New Roman','serif';">[15]</span></span></span></span></a>. </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><b><span style="font-size:20pt;color:maroon;font-family:'Traditional Arabic';"> </span></b><b><span style="font-size:20pt;color:maroon;" dir="ltr"><font face="Times New Roman"> </font></span></b><b><span style="font-size:20pt;color:maroon;font-family:'Traditional Arabic';">عسر القراءة</span></b><b><span style="font-size:14pt;color:maroon;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Dyslexia</span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">المقدمة:</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><br />
<span>       </span></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بدأت الأضواء تسلط على صعوبة القراءة عندما احتاج الإنسان إلى التواصل مع الآخرين بالكلمة المكتوبة، والكلمة ديسلكسيا أصلها يوناني ومعناها &#8220;الصعوبة في القراءة&#8221;.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">هذا النوع من الاضطراب يسمي أيضا (اضطراب القراءة النمائي) ( </span><b><span style="color:black;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">Dyslexia</span></b><span dir="rtl"></span><b><span style="color:black;"><span dir="rtl"></span><font face="Times New Roman"> </font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">) وهو نوع ينتشر بين الأطفال حيث أن معدل انتشاره بين أطفال المدارس الابتدائية يقدر بحوالي </span><b><span style="color:black;"><font face="Times New Roman">2 &#8211; 8 %</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> ويكثر انتشاره بين أقارب الدرجة الأولى عنه بين عامة الناس وهو أكثر انتشارا بين الذكور عنه بين الإناث بنسبة </span><b><span style="color:black;"><font face="Times New Roman">3</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">.</span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أولا: تعريف عسر القراءة:</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الديسلكسيا (</span><b><span style="color:black;font-family:'Trebuchet MS','sans-serif';" dir="ltr">DYSLEXIA</span></b><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>) هي صعوبة في القدرة على القراءة في العمر الطبيعي خارج نطاق أية إعاقة عقليه أو حسية، وترافق هذه الصعوبة صعوبات في الكتابة، ومن هنا تسمى ( ديسلكسي – ديسورتوغرافي ) وهي ناتجة عن خلل في استخدام العمليات اللازمة لاكتساب هذه القدرة : صورة الجسد، معرفة اليمين من اليسار، المشكلات اليدوية، وهناك ما بين</span><b><span style="color:black;"><font face="Times New Roman">5 </font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">و</span><b><span style="color:black;"><font face="Times New Roman">15</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><b><span style="color:black;"><font face="Times New Roman">%</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> يعانون من هذه المشكلة. ولكننا لا نستطيع التكلم عن هذا العجز قبل السابعة فالأخطاء قبل هذا العمر واردة وهذا <span> </span>أمر طبيعي.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إن الديسلكسيا ليست نتيجة تدن في الذكاء لكن بإمكان شخص متدني الذكاء أن يكون عنده ديسلكسيا. وفي الحقيقة إن الصورة المميزة للديسلكسيا هي الصعوبة التي يجدها الولد في القراءة والكتابة بما يتفاوت مع مستوى ذكائه وقدراته العقلية. والأولاد المعاقون ذهنيا بشكل عام تنقصهم المهارات في نواحي متعددة من التطور والنمو بينما الطفل الذي يعاني من الديسلكسيا هو أذكى مما يظهر في عمله الكتابي.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتبدو معالم الديسلكسيا واضحة عند حوالي </span><b><span style="font-size:10pt;color:windowtext;"><font face="Times New Roman">10 %</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> من الأولاد. ويعاني الصبيان أكثر من البنات، وعدم التوازن في النسبة قد يكون عائدا إلى مركز اللغة في الدماغ والذي يتميز بأنه أكثر نضجا عند البنات دون الصبيان حتى سن البلوغ وسنين المراهقة الأولى .وهناك إحصائيات كثيرة تشير إن الإعاقات بشكل عام بما فيها الإعاقات التعليمية. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">والديسلكسيا تتكاثر في المجتمعات المكتظة بالسكان في المناطق الكبيرة التي أوضاعها فقيرة غير حسنة وهناك عدة عوامل تساهم في حصول صعوبات تعليمية عند لمجتمعات الفقيرة التي تقطن المدن ومن هذه العوامل العائلات المهاجرة التي لا تعرف اللغة المحلية للتداول والعائلات الكبيرة التي تسكن في بيروت غير صحية ، ونظام التغذية سيء ، وتلوث البيئة والهواء، وقلة وانعدام النوم ،وعدم الاستقرار، وعدم اهتمام وعدم التحمس للقراءة أو المطالعة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span>          </span>ويعتقد ان أسباب الديسلكسيا هو عدم الفعالية بالربط بين القسم اليمين والقسم اليسار للدماغ؛ في هذه الحالة تكون خلايا الدماغ مركبه بشكل مختلف عن باقي الأولاد الذين لا يعانون الديسلكسيا. وتركيب الخلايا هذا غير العادي يؤثر بدرجات متنوعة على العمل الطبيعي لقسمي الدماغ .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تتزايد الأدلة على أن الديسلكسيا لها علاقة بعامل الوراثة وان </span><b><span style="color:black;"><font face="Times New Roman">88 %</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> من الأولاد الذين يترددون على مراكز الديسلكسيا غالبا ما يكون هناك أكثر من ولد في العائله مصاب بها. </span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ثانيا: مظاهر عسر القراءة: </span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تظهر (الديسلكسيا) في:</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">القراءة والكتابه.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تركيز الضعف وعدم الدقة في التهجئة والقراءة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الميل إلى وضع الحروف والرموز بشكل مقلوب.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">قراءة كلمه بشكل صحيح ثم الفشل في التعريف عليها في سطر لاحق.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">المقدرة على الإجابة شفهيا على الأسئلة وإيجاد صعوبة في الإجابة كتابيا.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">كتابة الكلمة ذاتها في أشكال مختلفة دون التعرف على الشكل الصحيح</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة نسخ الوظائف الكتابية( الفروض).</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة في تدوين المعلومات.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة في فهم الوقت والزمن.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:Wingdings;"><span>§<span style="font:7pt 'Times New Roman';">       </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة في العمل بالأرقام المتسلسلة .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span>          </span>إن أغلبية المعلمين في مرحلة الروضة والمرحلة الابتدائية يدركون أن بعض الأولاد فوق سن </span><b><span style="color:black;"><font face="Times New Roman">6</font></span></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> سنوات لا يظهرون تطورا مناسبا في القراءة والكتابة وربما يعانون من الديسلكسيا لذا يجب على المعلمين أن يحضروا هؤلاء الأولاد للمعالجة المتخصصة والاختبارات الضرورية ومن المهم عن وصف التلميذ بأنه (كسول) بشكل عشوائي وبإمكان المعلم أن يتبع التعليمات الآتية :</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">دع الولد يجلس في الصف الأمامي.</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تكلم معه بوضوح.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اكتب بوضوح.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اقبل بعض التسامحات.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اعطه وقتا أكثر من باقي الأولاد لإنجاز المهمات الكتابية .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">دعه يشارك في الأمور الشفهية قدر الإمكان.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">لا تكثر من واجباته المنزلية لا تنزعج من أي مظهر غير مرتب عنده.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">إن لولد المصاب يحتاج إلى كثير من المتطلبات من قبل المعلمين وإن التعامل مع المشكلة يحتاج إلى مرح وذكاء ومرونة وتعاطف وصبر كما أن التعليم والإرشاد النفسي يتفقان من حيث الهدف المشترك حيث يسعى كل منهما لإثارة الدافعية<a name="_ftnref16" href="http://null/#_ftn16"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';">[16]</span></span></span></span></a>.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ولكي يستطيع الطفل القراءة يحتاج أن يتحكم في كل العمليات العقلية الآتية في آن واحد : </span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تركيز الانتباه على الحروف المطبوعة والتحكم في حركة العينين خلال سطور الصفحة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">التعرف على الأصوات المرتبطة بتلك الحروف</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">فهم معاني الكلمات وإعرابها في الجملة</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بناء أفكار جديدة مع الأفكار التي يعرفها من قبل</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">اختزان تلك الأفكار في الذاكرة </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وتلك الحيل أو العمليات العقلية تحتاج إلى شبكة سليمة وقوية من الخلايا العصبية لكي تربط مراكز البصر واللغة والذاكرة بالمخ.والطفل الذي يعاني من صعوبة القراءة يكون لديه اختلال في واحد أو أكثر من تلك العمليات العقلية التي يقوم بها المخ للوصول إلى القراءة السليمة .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">-وقد أكتشف العلماء أن عددا كبيرا من الأطفال الذين يعانون من صعوبة القراءة يكون لديهم إعاقة مشتركة وهي عدم القدرة على التعرف أو التفرقة بين الأصوات في الكلمات المنطوقة وبعض الأطفال الآخرين يكون لديهم صعوبة مع الكلمات ذات الإيقاع الواحد مثل بطة وقطة .</span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ثالثا: صفات الطفل المصاب بعسر القراءة</span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">: إن الطفل المصاب بعسر القراءة قد يستطيع :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">1.قراءة الكلمات التى مرت عليه فى السابق لكنه لا يستطيع قراءة حتى ابسط الكلمات الجديدة واذا كان التعليم المبكر للطفل يعتمد على النظر للكلمات ولفظها فانه قد يستطيع قراءة العديد من الكلمات ،لكنه فى هذه الحالة يتعرف عليها من شكلها الكلى.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2.لا يستطيع استعمال الحروف كمكونات للكلمات إن الأطفال المصابين بعسر القراءة بشكل خطير قد يكونون غير قادرين على التعرف على الحروف أو التمييز بينها .أما الأطفال المصابون بدرجة معتدلة من عسر القراءة فقد يتعرفون على الحروف كل على حدة من دون أن يقدروا على تجميعها لتكون كلمات . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">3.تكوين الطفل للحروف ضعيف جدا حتى وهو ينسخ :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">بما أن الحروف بمفردها لا معنى لها بالنسبة إليه فإنها تفقد وحدة الشكل،وبالتالى يعجز الطفل عن تكوينها. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">4.قد لا يعرف الطفل يمينه من يساره : بالرغم من أن جميع الأطفال الصغار يجب أن يتعلموا أين اليمين وأين اليسار،فإن معظهم يفعلون ذلك عن طريق الاكتشاف</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span>التدريجى لأجسادهم فيتعلم الطفل أن إحدى يديه تسمى باليمنى وأن أى شئ يقع على جهة هذه اليد هو أيمن وليس أيسر أما الطفل المصاب بعسر القراءة والذى لا يعرف يمينه من يساره فإنه يعجز عن التمييز بين ذراعه اليمنى وذراعه اليسرى. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">5. الصعوبة فى معرفة الوقت لأنه لا يستطيع أن يميز ما إذا كانت عقارب الساعة تشير إلى الساعة بالضبط أو بعدها. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">6.الصعوبة فى ربط ربطة العنق،أو أى عمل يدوى يتطلب معرفة اليمين واليسار. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">7.الصعوبة فى الحساب: معظمنا لا يعير هذا الموضوع إلا القليل من الأهمية،ولكن رغم ذلك فإن معرفة اليمين من اليسار حيوية بالنسبة إلى الحساب فعمليات الضرب مثلا تصبح كابوساإذا ظهرت الأرقام عشوائياً. </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">8.قد تكون لديه صعوبات متفاوتة فى التعرف على أنواع أخرى من الرموز فعلامات الزائد والناقص والضرب والقسمة يحدث فيها خلط.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">وجد العلماء أن اكتساب هذه المهارات أساسية لكي نستطيع تعلم القراءة، ولحسن الحظ فقد توصل العلماء المتخصصون إلى ابتكار وسائل لمساعدة الأطفال الذين يعانون من عسر القراءة للوصول لاكتساب تلك المهارات ومع ذلك فأنه لكي تستطيع القراءة تحتاج لأكثر من مجرد التعرف على الكلمات فإذا لم يستطيع المخ تكون الصورة أو ربط الأفكار الجديدة مع تلك الأفكار المختزنة بالذاكرة ،فأن القارئ سوف لا يستطيع فهم أو تذكر الأفكار الجديدة ولذلك تظهر الأنواع الأخرى من صعوبات القراءة في المراحل الدراسية المتقدمة عندما تنتقل بؤرة القراءة من مجرد التعرف على الكلمات إلى القدرة على التعبير عن الكلمات .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">*يتم تشخيص وجود اضطراب مهارة القراءة؛ و يجب أن نلاحظ الآتي:-</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">1.نقص إنجاز القراءة عن المتوقع كما يقاس بواسطة اختبار فردي مقنن مع وجود مدرسة مناسبة وذكاء مناسب </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2.هذا النقص يتداخل مع الإنجاز الدراسي أو الأنشطة الحياتية اليومية التي تتطلب مهارة القراءة </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">3.ليس سبب هذا القصور خللا سمعيا أو بصريا أو مرضيا عصبيا . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">- والأطفال الذين يعانون من اضطراب القراءة يكون لديهم شعور بالخجل والإحساس بالإهانة بسبب فشلهم المستمر وتصبح هذه المشاعر أكثر حدة بمرور الوقت<a name="_ftnref17" href="http://null/#_ftn17"><span dir="ltr"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Times New Roman','serif';">[17]</span></span></a></span><font color="#606060"><b><u><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">رابعا: أنواع صعوبة القراءة : </span></u></b><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">القراءة من</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أهم المهارات التي تعلم في المدرسة.</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">وتؤدي الصعوبات في القراءة إلى فشل في</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">كثير من المواد الأخرى في المنهاج .وحتى يستطيع التلميذ تحقيق النجاح في أي مادة يجب</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">عليه أن يكون قادراً على القراءة .وهناك عدد من المهارات المختلفة التي تعد</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ضرورية لزيادة فاعلية القراءة. وتقسم هذه المهارات إلى قسمين:</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">1)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تمييز</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الكلمات</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">مهارات الاستيعاب</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">وكلا النوعين ضروريان في عملية تعلم القراءة. ومن المهم في تدريس هاتين المهارتين أن لا يتم تدريسهما عن طريق المحاضرة بل لابد</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">من خلال تدريب التلميذ عليها من خلال نصوص مناسبة بالنسبة له، مما يساعد التلميذ على</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تجزئة المادة وربط أجزائها ببعضها بعضا</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">.</font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> أما أنماط صعوبات القراءة فهي:</span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">1)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف الإدراك البصري: الإدراك المكاني أو الفراغي؛ صعوبة تحديد مكان</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">جسم الإنسان في الفراغ و صعوبة إدراك موقع الأشياء بالنسبة للإنسان وبالنسبة للأشياء</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الأخرى . وفي عملية القراءة، يجب أن ينظر إلى الكلمات كوحدات مستقلة محاطة بفراغ.</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">2)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التمييز البصري:لا يستطيع كثير من الطلبة الذين يعانون من</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبات في القراءة:</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><span dir="rtl"></span><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span>أ‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                 </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span><font face="Times New Roman"> </font></span></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التمييز بين الحروف والكلمات </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><span dir="rtl"></span><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ب‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">            </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span><font face="Times New Roman"> </font></span></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التمييز بين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الحروف المتشابهة في الشكل ( ن ، ت ، ب ، ث ، ج ، ح</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> &#8230;. ( .</font></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ت‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">            </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التمييز بين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الكلمات المتشابهة أيضاً ( عاد ، جاد ) . </span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ولابد من تدريب بعض هؤلاء الطلبة على</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التمييز بين الحروف المتشابهة والكلمات المتشابهة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>. ويجب أن نعلم الطلاب أن</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">هناك بعض الأمور التي لا تؤثر في تمييز الحرف وهي:</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الحجم ، اللون ، ومادة الكتابة.ويلاحظ وجود مشكلات في التمييز البصري بين صغار الأطفال الذين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">يجدون صعوبة في مطابقة الأحجام والأشكال والأشياء. وينبغي التأكيد على هذه</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">النشاطات في دفاتر التمارين وفي اختبارات الاستعداد للقراءة لأهمية هذه المهارات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">3)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف الإدراك السمعي</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>:</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><span dir="rtl"></span><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span>أ‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                 </span></span></span><span dir="rtl"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span><span>صعوبة تحديد مصدر الصوت .</span></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span>ب‌-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">            </span></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة الوعي بمركز الصوت</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">واتجاهه</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">.</font></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">4)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف التمييز السمعي: نقص القدرة على تمييز شدة الصوت وارتفاعه أو انخفاضه،</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">وصعوبة التمييز بين الأصوات اللغوية وغيرها من الأصوات، وتشتمل هذه القدرة أيضاً على</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التمييز بين الأصوات الأساسية ( الفونيمات ) وبين الكلمات المتشابهة والمختلفة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> .</font></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">5)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف الذاكرة السمعية التتابعية: ويقصد بها صعوبة التمييز أو / و إعادة إنتاج كلام</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ذي نغمة معينة ودرجة شدة معينة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">. </font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span><span>وتعد هذه المهارة ضرورية للتمييز بين</span></span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الأصوات المختلفة والمتشابهة وهي تمكننا من إجراء مقارنة بين الأصوات والكلمات،</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ولذلك لابد من الاحتفـاظ بهذه الأصوات في الذاكرة لفترة معينة من أجل استرجاعها</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">لإجراء المقارنة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> .</font></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">6)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة تمييز الصوت عن غيره من الأصوات الشبيهة به : صعوبة عملية</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">اختيار المثير السمعي المناسب من المثير السمعي غير المناسب ويشار إليه أحياناً على</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أنها صعوبة تمييز الصورة – الخلفية السمعية</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">7)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ضعف المزج السمعي: نقص القدرة على تجميع</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أصوات مع بعضها بعضاً لتشكيل كلمة معينة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman"> <img src='http://s.wordpress.com/wp-includes/images/smilies/icon_cool.gif' alt='8)' class='wp-smiley' /> <span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة تكوين المفهومات الصوتية : نقص القدرة على تمييز أنماط الأصوات المتشابهة والمختلفة و صعوبة تمييز تتابع الأصوات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الساكنة والتغيرات الصوتية التي تطرأ على الأنماط الصوتية</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span> </span></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">9)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">   </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">صعوبة التمييز السمعي:</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">عدم القدرة على التمييز بين الأصوات اللغوية الأساسية. ومن أهم ميزات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الطلبة الذين يعانون من مشكلات سمعية في القراءة:</span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><font face="Times New Roman">* </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">عدم القدرة على تمييز</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التشابه والاختلاف بين الكلمات: فالأطفال الذين يعانون من مشكلات سمعية قد لا</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">يستطيعون تمييز الكلمة التي تبدأ بحرف السين مثلاً من بين مجموعة من الكلمات التي</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تقرأ على مسامعهم . وبالإضافة إلى ذلك فإن هؤلاء الطلبة لا يستطيعون التمييز بين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الكلمات المتشابهة التي تختلف عن بعضها بعضاً في صوت واحد فقط مثل ( نام ، قام ،</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">لام ) . لذلك فإن معظم الاختبارات السمعية تركز على قياس هذه القدرة<a name="_ftnref18" href="http://null/#_ftn18"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:#606060;font-family:'Times New Roman','serif';">[18]</span></span></span></span></a></span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">* ويعاني هؤلاء الطلبة ( ذوو الاضطرابات السمعية ) أيضاً من عدم القدرة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">على التمييز بين الكلمات ذات النغمة المتشابهة لأن ذلك يتطلب قدرة على تحديد</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التشابه السمعي بين هذه الكلمات. وتعد هذه القدرة واحدة من عدة مهارات يمكن</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تقييمها في سنوات المدرسة الأولى. إن الطفل الذي يواجه صعوبة في التمييز بين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الأصوات العالية والمنخفضة أو بين أصوات الحيوانات أو أصوات السيارات سيواجه مشكلة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">في تمييز الأصوات اللغوية عن بعضها بعضاً مثل ( ص – ض – س – ش).و</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تختلف</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الاضطرابات السمعية وما تحدثه من مشكلات قرائية من طالب لآخر . </span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">*قد يواجه بعض</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الطلبة صعوبة في تمييز أصوات معينة ( ب ، ت ، س )، بينما يواجه طلبة آخرون مشكلة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تمييز الصوت الأول أو الأخير في كل كلمة . ومن المحتمل أن يواجه الأطفال الذين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">يعانون من مشكلات سمعية صعوبات في القراءة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">.</font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> <span>وترى إحدى الدراسات أن مهارة</span></span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التمييز السمعي كانت أفضل من غيرها من المهارات التي درست في الدلالة على نجاح</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">تلاميذ الصف الأول في القراءة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><span><font face="Times New Roman">  </font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>.<a name="_ftnref19" href="http://null/#_ftn19"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:#606060;font-family:'Times New Roman','serif';">[19]</span></span></span></span></a></span></font><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;"><span><font face="Times New Roman">10)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">مزج الأصوات: يقصد بمزج الأصوات القدرة على تجميع الأصوات مع بعضها البعض لتكوين كلمات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">كاملة. فالطفل الذي لا يستطيع ربط الأصوات معاً لتشكيل كلمات لا يستطيع جمع</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أصوات ( ر ، أ ، س ) لتكوين كلمة &#8221; رأس &#8221; على سبيل المثال ، إذ تبقى هذه الأصوات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الثلاثة منفصلة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> . </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ومن الواضح أن مثل هؤلاء التلاميذ سيواجهون مشكلات في تعلم</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">القراءة . وكثيراً ما تحدث صعوبات القراءة عندما يتم التركيز في التدريس على تعليم</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الأصوات منفصلة عن بعضها بعضاً؛ فقد يتعلم الطفل هذه الأصوات منفردة وبالتالي</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">يصعب عليه جمعها معاً لتكوين كلمة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>. ويواجه طلبة آخرون من ذوي الاضطرابات</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">السمعية أو اضطرابات الذاكرة صعوبة في جمع أجزاء الكلمة معاً بعد بذل جهد كبير</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">لمحاولة تذكر الأصوات المكونة لهذه الكلمة والتمييز بينها</span><span dir="ltr"></span></font><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font color="#606060" face="Times New Roman"> .<br />
</font></span><font color="#606060"><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">وبسبب الطبيعة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">الصوتية للغة العربية فإن هذه المشكلة تكون أكثر وضوحاً عند تعلم</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">اللغة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">العربية. وتركز النشاطات التدريسية التي تهدف إلى تطوير</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">القدرة على ربط الأصوات مع بعضها بعضاً على استخدام الكلمات في سياقات ذات معنى من</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">أجل زيادة احتمال جعل عملية الربط بين الأصوات تلقائية. ويعتقد بعض الباحثين</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">بضرورة كون هذه المهارة وغيرها من المهارات الأساسية تلقائية ليتمكن التلميذ من</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">التركيز على جوانب عملية الاستيعـاب في نص معين بدلاً من التركيز على عملية</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">القراءة</span><span dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> </font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';">ذاتها</span><span dir="ltr"></span><span dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman"> .</font></span><span style="font-size:16pt;font-family:'Traditional Arabic';"></span></font><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">11)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الذاكـــرة : تشتمل الذاكرة على القدرة على الاحتفاظ بالمعلومات لاستخدامها فيما بعد . وقد لاحظ (هاريس وسايبه)<a name="_ftnref20" href="http://null/#_ftn20"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';">[20]</span></span></span></span></a> أن ضعف مهارات الذاكرة من أهم ميزات الأفراد الذين يعانون من صعوبات في القراءة. فهؤلاء الطلبة لا يستعملون استراتيجيات تلقائية للتذكر كما يكون أداؤهم في اختبارات الذاكرة قصيرة المدى في الغالب ضعيفاً. وهناك ارتباط في كثير من الأحيان بين مشكلات الذاكرة التي يعاني منها ذوو صعوبات التعلم وبين العمليات البصرية والسمعية المختلفة . فقد تؤثر اضطرابات الذاكرة البصرية على القدرة على تذكر بعض الحروف والكلمات بينما تؤثر قدرة الذاكرة على تسلسل الأحداث وعلى ترتيب الحروف في الكلمة وعلى ترتيب الكلمات في الجملة . ومن ناحية أخرى فإن اضطرابات الذاكرة السمعية قد تؤثر على القدرة على تذكر أصوات الحروف وعلى القدرة على تجميع هذه الأصوات لتشكيل كلمات فيما بعد .وقد يواجه الطلبة الذين يعانون من مشكلة في تتابع الأحداث المسموعة صعوبة في ترتيب أصوات الحروف ، فقد يقوم هؤلاء الطلبة بتغيير ترتيب مقاطع الكلمة عندما يقرءونها .وقد ينتج ضعف القدرة على استرجاع المعلومات من استراتيجيات الترميز غير الفاعلة ومن التدريب أو ترتيب المعلومات ، ومن كون المادة غير مألوفة أو من عدم الكفاءة في آلية استرجاع المعلومات المخزونة . حتى ليصح التساؤل عما إذا كان بالإمكان دراسة الذاكرة وحدها دون دراسة الوظائف المعرفية الأخرى .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">12)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">القراءة العكسية للكلمات والحروف :يعد الميل إلى قراءة الكلمات والحروف ( أو كتابتها ) بشكل معكوس من الميزات المعرفية التي يتصف بها الذين يعانون من صعوبات في القراءة . يميل هؤلاء الطلبة إلى قراءة بعض الحروف بشكل معكوس أو مقلوب وبخاصة الحروف ( ب ، ن ، س ، ص ) وقد يقرأ هؤلاء الطلبة بعض الكلمات بالعكس ( سار بدلاً من راس ) وقد يستبدل بعضهم الصوت الأول في الكلمة بصوت آخر ( دار بدلاً من جار ) . وهناك مجموعة أخرى من هؤلاء الطلبة ممن يغيرون مواقع الحروف في الكلمة أو ينقلون صوتاً من كلمة إلى كلمة مجاورة . وكثيراً ما يتم تفسير ظاهرة القراءة المعكوسة بعدم القدرة على تمييز اليسار من اليمين .<br />
وتعتبر هذه الظاهرة مألوفة بين الأطفال في المرحلة الابتدائية وبخاصة عند بداية تعلم القراءة .<br />
ولكن هذه المشكلة تختلف عند ذوي صعوبات التعلم من حيث مدى حدوثها وفترة استمرارها ، وإذ يميل هؤلاء الأطفال إلى عكس عدد أكبر من الحروف والكلمات ولفترة زمنية أطول مما هي عليه الحال في الأطفال الذين لا يعانون من صعوبات في التعلم .إن التدريس الجيد في البداية أمر ضروري لتشخيص هذه الصعوبات ومعالجتها .<br />
ومن الممكن تدريب الأطفال على اتباع الاتجاه الصحيح في القراءة باستخدام رسومات أو أشكال هندسية مختلفة لهذا الغرض . ولكي يتغلب الأطفال على مشاكل عدم تمييز الشكل والاتجاه لا بد من إدراك تفاصيل أشكال الحروف وأنماط تجميعها مع بعضها بعضاً لتكوين كلمات .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">13)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">مهارات تحليل الكلمات: إن القدرة على تحليل الكلمات بفاعلية من أهم المهارات لتعلم القراءة الجيدة . وتحدد مهارات تحليل الكلمات عادة بمدى تنوع الأساليب التي يتبعها القارئ . وتعد القراءة الصوتية من أكثر الأساليب شيوعاً.ويستخدم القارئ الجيد عدداً آخر من الأساليب منها:<br />
<span> </span>- التحليل البنيوي . </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span><span>     </span>- التعرف على شكل الكلمة . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">-استخدام الصور والإفادة من الكلمات المألوفة وتحليل السياق: ونعني بالتحليل البنيوي تمييز الكلمات والتعرف عليها بتحليلها إلى الأجزاء المكونة من طولها وشكلها في عملية قراءتها .ويمكن الإفادة أيضاً من السياق الذي تستخدم فيه الكلمة في تحليل معاني الكلمات غير المألوفة .وتختلف هذه العوامل في تحليل الكلمات في قيمتها من عامل لآخر ، فمثلاً يعتبر أسلوب الإفادة من طول الكلمة وشكلها محدود الفائدة ، بينما يمكن الإفادة من الطريقة الصوتية لمدة أطول . وإن الكثير من الطلبة الذين يعانون من صعوبات في القراءة لا يستخدمون كثيراً من هذه الأساليب استخداماً سليماً ، فبعض هؤلاء الطلبة لا يحسن اختيار أسلوب التعامل مع الكلمات الجديدة التي يواجهها ، ويعتمد بعضهم على أسلوب واحد فقط . ثم أنه لابد للطالب الذي اعتاد على قراءة الكلمة جهرياً أن يتدرب على استعمال أساليب أخرى للتعامل مع الكلمات الجديدة . وينبغي أن يهدف برنامج تدريب هؤلاء الطلبة على القراءة إلى تدريبهم على استخدام عدة أساليب في آن واحد .</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">14)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الكلمات المألوفة هي الكلمات التي يستطيع القارئ تمييزها بسرعة عندما يلحظها وهي المفردات التي يتكرر استخدامها في نصوص القراءة (أنت، قال، هو). وهناك كلمات يصعب قراءتها جهرياً لأن كتابتها تختلف عن طريقة قراءتها، مما يصعب من تحليلها، ولذلك فإن الطلاب يتعلمون هذه الكلمات كوحدة واحدة. أن القدرة على تمييز مثل هذه الكلمات تسهل عملية تعلم القراءة في البداية .<br />
وقد قام الباحث (دولتش)<a name="_ftnref21" href="http://null/#_ftn21"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';">[21]</span></span></span></span></a> بإعداد قائمة بهذه الكلمات المألوفة. تشتمل القائمة على خمس مجموعات موزعة بما يتناسب ومستوى الصفوف الخمسة الأولى .وتعد الذاكرة البصرية مهمة لتعلم الكلمات المألوفة لأنها تشتمل على عملية استذكار للملامح البارزة للمثير البصري، فلا يستطيع الطلاب الذين يعانون من ضعف في الذاكرة البصرية تمييز بعض الكلمات المألوفة لدى مشاهدتها. وهذه الصعوبة تضعف بشدة قدرة هؤلاء الطلبة على القراءة.<br />
وكثيراً ما يقوم مثل هؤلاء الطلبة بتخمين الكلمة أو بقراءتها ببطء أو استبدالها بكلمة أخرى، وقد يفقدون المكان الذي كانوا يقرءون فيه، يضاف إلى ذلك بأن الطلبة الذين لا يعرفون الكلمات المألوفة معرفة جيدة سيعمدون على الطريقة الصوتية في تحليل الكلمات التي لا تستخدم فيها هذه الطريقة لاختلاف كتابتها عن طريقة لفظها.<br />
ومما يزيد الأمر صعوبة أن اللغة الإنجليزية تحتوي على عدد كبير من هذه الكلمات.ولابد من تعليم هذه الكلمات للطلبة تدريجياً وبخاصة الذين يعانون من صعوبات في القراءة وذلك لأن تعليمهم عدداً كبيراً من هذه المفردات في آن واحد يربكهم .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">15)<span style="font:7pt 'Times New Roman';">    </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">الاستيعاب :</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span>** مهارات الاستيعاب الحرفي : يمكن عد الصعوبات في مهارة الاستيعاب لدى الطلبة الذين يعانون من مشاكل في القراءة صعوبات في استيعاب النص بحرفيته، أي أنها صعوبات في استذكار الحقائق والمعلومات الموجودة في النص بشكل صريح. وتتضمن القراءة الحرفية للنص مهارات كثيرة :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أ- ملاحظة الحقائق والتفاصيل الدقيقة.</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ب- فهم الكلمات والفقرات .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ج- تذكر تسلسل الأحداث . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">د- اتباع التعليمات والقراءة السريعة لتحديد معلومات محددة . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">هـ- استخلاص الفكرة العامة من النص . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أما الطلبة الذين يعانون من صعوبات في مهارات الاستيعاب الحرفية فلا يستطيعون استذكار أو تحديد الفقرات التي تصف شخصاً أو مكاناً أو شيئاً ما . وقد يشعر هؤلاء الطلبة بالإحباط أيضاً عندما يحاولون البحث عن حقائق وتفاصيل دقيقة للإجابة عن أسئلة معينة .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">** أسباب صعوبات الاستيعاب الحرفي :عدم القدرة على فهم معاني كلمات كثيرة. يقول (كارلين)<a name="_ftnref22" href="http://null/#_ftn22"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';">[22]</span></span></span></span></a> أن معاني المفردات من أهم العوامل في الاستيعاب القرائي، فلا يستطع بعض الطلبة أحياناً التمييز بين المعاني المختلفة للكلمة الواحدة ، الخلفية المحدودة الخبرات تؤثر على عدد المفردات ومعانيها ، فبعض الطلبة لا يعرفون معاني كلمات معينة لأنهم لم يتعرضوا لمثل هذه المفردات في خبراتهم الحياتية . ولابد أن يكون لهؤلاء الطلبة خبرة في مفاهيم تلك المفردات قبل معرفة المفردات نفسها . صعوبة التمييز بين التفاصيل المختلفة والفكرة العامة في النص . وقد يؤدي التركيز على التفاصيل والحقائق الدقيقة إلى حدوث مثل هذه الصعوبة في الاستيعاب ، كما أن فهم الطلبة للفكرة العامة في النص قد يتأثر بطول ذلك النص . ولاشك بأن وجود أي من هذه الصعوبات يستدعي إجراء إجراءات علاجية لتجنب التأثير السيئ لتلك الصعوبات على مهارات الاستيعاب الأعلى . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">** مهارات الاستيعاب التفسيري تشتمل هذه المهارات على مهارات تتطلب :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">1- القدرة على الاستنتاج والتنبؤ وتكوين الآراء: إن الصعوبات التي يواجهها ذوو صعوبات التعلم في الجوانب الميكانيكية للقراءة تحد من قدراتهم على الفهم الحرفي للنصوص ،ناهيك عن الصعوبات التي تواجههم في مهارات الاستيعاب التفسيرية . فقد يواجه بعضهم صعوبة بالغة في قراءة نص قصير ، حتى إن الأسئلة الاستنتاجية تبدو بمثابة عقوبة لهؤلاء الطلبة<a name="_ftnref23" href="http://null/#_ftn23"><span class="MsoFootnoteReference"><span dir="ltr"><span class="MsoFootnoteReference"><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Tahoma','sans-serif';">[23]</span></span></span></span></a> ذلك أن قراءة هؤلاء الطلبة البطيئة تركز اهتمامهم على تمييز الكلمات وعلى بعض الجوانب الميكانيكية الأخرى مما يؤدي إلى :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">2- عدم القدرة على الاحتفاظ بالأفكار التي يتضمنها النص . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">3- عدم فهم تلك الأفكار بسبب الانصراف إلى التعرف إلى الكلمة نفسها . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">سيواجه الطلبة الذين يعانون من صعوبات في التعلم مشكلة في الاستيعاب الذي يتعلق بالمهارات التفسيرية وذلك لأنها عمليات معرفية عالية من جهة ، ولأن هؤلاء الطلبة يعانون من عجز معرفي من جهة أخرى . ويترتب على هذه النتيجة منطقياً ، أن يواجه هؤلاء الطلبة صعوبة في الاستنتاج ومقارنة الأفكار واستخلاص المعاني وتقييم نصوص القراءة وربط الأفكار الجديدة بالخبرات السابقة . ومن المعروف أن التغلب على صعوبات الاستيعاب التفسيرية يتطلب إدخال استراتيجيات مهارات التفكير في البرنامج التعليمي للطلبة الذين يعانون من مثل هذه المشاكل .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">** مهارات الاستيعاب النقدي: تشتمل هذه المهارات على إصدار القارئ أحكاماً قيمة مرتكزة على اتجاهاته وخبراته. ولا شك بأن قدرة القارئ على تحليل نصوص القراءة وتقييمها هي أعلى مستويات الاستيعاب. وتشتمل مهارات الاستيعاب النقدي على عدة مهارات أخرى مثل :</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">أ- الحكم على دقة المعلومات . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ب- واستخلاص النتائج . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ج- التمييز بين الرأي والحقيقة . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">د- تقييم آراء الكاتب ومعتقداته . </span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ومن أفضل الأساليب في تكوين الاستيعاب النقدي أن يقوم القارئ بمحاورة النص ومقارنته بنصوص أخرى أو تقييمه في ضوء خبراته السابقة .إن القراءة النقدية عملية ضرورية ، إلا أن كثيراً من معلمي الطلبة الذين يعانون من صعوبات في القراءة يغفلون هذه المهارة . ولنذكر في هذا المجال أن كثيراً من هؤلاء الطلبة يواجهون يومياً مواقف تتطلب التفكير الناقد ومهارات القراءة المختلفة ، ومن هذه المواقف :</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تقدير قيمة سلعة ما بدراسة ميزاتها دون الاعتماد على ما يقال في الدعاية عنها . </span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">تقييم مصادر المعلومات والتمييز بين الحقائق والآراء وجميع هذه المهارات الفكرية تساعدنا في حياتنا الاجتماعية . </span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">-<span style="font:7pt 'Times New Roman';">                                       </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">يعتمد تطوير مهارات القراءة الناقدة على الاستيعاب الحرفي والاستيعاب التفسيري للنص ، وأي صعوبة في أي من هذين الجانبين ستؤثر على نمو مهارة القراءة النقدية .</span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"> </span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">خامسا: مقترحات علاجية للضعف القرائي والكتابي </span></u></b><span dir="ltr"></span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"><span dir="ltr"></span><font face="Times New Roman">:</font></span></u></b><span dir="rtl"></span><b><u><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';"><span dir="rtl"></span> </span></u></b><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">هذه مجموعة من التوجيهات العملية التي بإمكانها إسعاف المعلم في مهمته؛</span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">1.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">ابدأ بإعداد التقويم التشخيصي لتلاميذك للتعرف على أوجه القصور لديهم .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">2.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">حدد المهارات المطلوب تقويتها ونوع الضعف المطلوب علاجه لكل تلميذ .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">3.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">احصر الأخطاء الشائعة ودونها في قوائم .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">4.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">درب تلاميذك عليها قراءة وكتابة .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">5.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">احرص على وجود مذكرة صغيرة خاصة بكل تلميذ يكتب بها الصور الصحيحة للكلمات التي يخطيء فيها .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">6.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">درب تلاميذك على ربط التحليل الصوتي للكلمة بالتحليل الكتابي في الوقت نفسه.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">7.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">احرص على إعداد قوائم للكلمات المتماثلة ودونها في مجموعات بها سمة مشتركة مثل: التماثل السمعي، أو التماثل البصري، أو التجانس في الحروف، أو الحروف الساكنة المشتركة .</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">8.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">احرص على وجود تدريبات إثرائية وعلاجية من خلال الواجبات الصفية والمنزلية.</span><span style="font-size:16pt;color:black;" dir="ltr"></span><span style="font-size:16pt;color:black;"><span><font face="Times New Roman">9.<span style="font:7pt 'Times New Roman';">             </span></font></span></span><span dir="rtl"></span><span style="font-size:16pt;color:black;font-family:'Traditional Arabic';">احرص على إعداد تقويمات أسبوعية لقياس مدى تحسن التلميذ في المهارات.</span><span style="font-size:16pt;color